حركت به سوى اسكندريه روز سه‌شنبهء هيفدهم ماه ذيقعده الحرام 1279 [ ه . ق ] اوّل مغرب با واپور انگريز عازم اسكندريه شديم . روز شنبهء بيست و يكم كه روز چهارم سوار شدن به كشتى بود ، اوّل مغرب در اسكلهء اسكندريه جهاز لنگر انداخت . بغاز اول حركت ، يك شب و يك نصف روز ، واپور از بغاز مىگذرد . دو سمت بغاز دو كوه كشيده است ، سبز و باصفا . بعضى درخت جنگلى در اين كوهها هست . از دو سمت دامنهء اين دو كوه ، همه‌جا آباديها و عمارات خوب ، محل زراعت و باغات مرغوب است . در بعضى جاها بر بلنديها قراولخانه‌ها و توپخانه‌هاى بسيار خوب ساخته شده است . چناق قلعه‌سى آخر بغاز شهرى است موسوم به چناق قلعه‌سى « 1 » ، در دامنهء كوه مشرف به دريا . قلعه و آبادى خوبى دارد . از دو سمت باستيانهاى [ 62 آ ] محكم ، توپخانه و

--> ( 1 ) . در سفرنامهء فراهانى اين محل به صورت چاناق قلعه ضبط شده است : « و چاناق قلعه در بحر ابيض واقع شده و كنار بوغاز سمت يسار راه است » . ( سفرنامهء فراهانى ص 134 ) .