هموارى قرار دارد ، رشته كوههائى را مىتوان در سه يا چهار مايلى شهر ديد . محيط اصفهان با دهكده‌هاى اطراف آن برابر هشت مايل آلمان است ، زيرا اگر كسى در يكروز دور شهر اسب براند مسافتى بيشتر از آنچه كه اشاره شد نمىتواند بپيمايد . حصار دور شهر نامناسب و فقط از گل ساخته شده است . پائين حصار شش ساعد و بالاى آن فقط به اندازهء يك پا قطر دارد . باروهائى كه بر روى اين حصار ساخته‌اند فقط از خشت و گل است كه در حرارت آفتاب پخته و كنار و روى هم چيده شده است . خندق شهر خراب است ، به طورى كه در بيشتر نقاط چه زمستان و چه تابستان با پاى پياده مىتوان از آن گذشت . در جنوب باخترى و در سمت جنوبى شهر رودخانهء « 1 » نسبتا بزرگى جريان دارد كه از رشته كوه‌هاى دماوند « 2 » سرچشمه مىگيرد . از اين رود نهرهاى كوچكى منشعب مىشود كه به چند مخزن آب باران كه آن را حوض « 3 » و بركه « 4 » مىنامند مىريزد و از آنجا به تمام خانه‌هاى شهر هدايت مىشود ؛ اگرچه در حياط خانه‌ها چاه آب وجود دارد . شاه عباس چهارده سال كوشيد تا از آبى كه در طرف ديگر كوه دماوند جارى است ، از ميان كوه به رودخانهء زنده رود جريانى برقرار كند « 5 » ، براى اين منظور هر روز هشتصد تا يكهزار تن را به طور بيست و چهار ساعته به كار گماشت و دستمزد آن‌ها را روزانه نيم‌عباسى برابر با چهار گروشن آلمانى تعيين كرد ، ولى به سبب طولانى شدن سرماى شديد و ريزش برف در قسمت شمالى كارگران بيش از سه ماه در سال

--> ( 1 ) - منظور از زنده‌رود است . و - آ . ( 2 ) - Demawend ( 3 ) - Haus ( 4 ) - Burke ( 5 ) - براى آگاهى بيشتر در اين مورد به صفحات 147 و 148 كتاب « سياست و اقتصاد عصر صفوى » رجوع فرمائيد - م