قادر به كار نبودند . خوانين و بزرگان مملكت براى خوش‌خدمتى هر يك قسمتى از انجام كار و حفر كوه را به عهده گرفتند . سنگ اين كوه بسيار سخت است و قسمتى كه بايد در آن كار مىشد ارتفاعى برابر با يكصد ساعد دارد ، با اينهمه حدود يكصد ساعد در كوه حفارى كردند . در اين هنگام شاه عباس فوت كرد و شاه جوان « 1 » بعدى نيز ترجيح داد كه در آغوش گرم و نرم زنان حرم خود خوش بگذراند تا اينكه خويشتن را با سختى سنگ‌كوه درگير كند ، بنابراين كار ناتمام باقى ماند . شهر اصفهان دوبار بدست تيمور لنگ با خاك يكسان شد ، اول بار زمانى كه آنجا را تصرف كرد و بار دوم به سبب شورش مردم . چنين ويرانىئى را اصفهان يك بار نيز در زمان چنگيز خان مغول به خود ديده بود كه نه‌تنها ساختمان‌هاى بسيارى از دست رفت بلكه از جمعيت شهر نيز بسيار كاسته شد . در زمان شاه اسماعيل اول « 2 » اصفهان دوباره جان گرفت . شاه عباس زمانى كه مصمم شد پايتخت شاهى را از قزوين به جاى آرام‌تر و زيباترى منتقل كند ، اصفهان را برگزيد و نه‌تنها شهر را با ساختمان‌هاى باشكوه آراست ، بلكه از بسيارى ايالات

--> ( 1 ) - منظور شاه صفى نوه شاه عباس است كه در دهم جمادى الاول سال 1038 ه . ق به تخت سلطنت نشست و نويسنده در زمان او به ايران آمده است . در مورد روز و ماه جلوس شاه صفى اقوال متفاوت است - م ( 2 ) - « Schah IsmaeI I . شاه اسمعيل اول از اخلاف شيخ صفى است كه در شيروان رهبرى ايرانيان را به عهده گرفت و كيش شيعه را رواج داد . هنوز هم ساير مسلمانان وى را بدعت گذارنده در دين اسلام ميشناسند و ارجى به او نمىنهند . او مذهب شيعه را مقام والائى داد و مذهب رسمى كشور اعلام كرد . در سال 1502 ميلادى توانست عنوان شاه را بر خود نهد و در سال 1508 ميلادى سلطنت را به چنگ آورد و از هرات تا بغداد سرزمين حكومت خود را گسترش دهد . و - آ . » ويرايشگر آلمانى در مورد تاريخ جلوس شاه اسمعيل اول دچار اشتباه شده ، او در دوم رمضان سال 907 ه . ق برابر با 1509 ميلادى به تخت نشسته است . - م