خطايى ، على اكبر

258

خطاى نامه ( شرح مشاهدات سيد على اكبر خطائى معاصر شاه اسماعيل صفوى در سرزمين چين )

اكابر بو خبرى ايشتدكده متحير اوله‌رق جواب يازديلر كه سنك اجداد عالى نژادك هيج بريسى مسلمان اولمدى و قانونمزده يوقدر كه خاقانمز مسلمان اوله خاقان وزراسنك خطلردن اوقودقده جواب ايتديكه معلوم اولديكه سزلر قانون بلمز ايمش سز زيرا بزم اجدادمز سزك ظاهر يكزده اولان اموره قانون وضع ايدوب باطنكزده اولان احواله قانون قومامشدر سزك دخى بنم باطنمده اولان خصوصه بر وجهله دخلكز اوله مزديدى چون وزرا بو كلامى اشتدكده خوفلرندن ملزم و اسكات اولديلر زيرا كه امرايه بر مسئله ده قانون بلممك غايت عظيم كناهدر شويله كه خاقان اول كناه مقابله سنده استه سه قتل ايلر قانونلرينه مخالف دكلدر بو سببدن و خوفلرندن امرا و خاص و عامدن چوق كمسنه‌لر مسلمان اولديلر و كفار مشرقك شهرى و صحراييلرينك دين اسلامه ميل تماملرى واردر و جميع خلق چين خاقان پرستدرلرنته كيم سابقا ذكر اولندى ايدى كه بعض جهلاى قوم غايت تعظيملرندن حاشا تكريدر ديو طپارلر ايدى چون خاقانلرنيك دين اسلامى قبول ايتديكى خلقه شايان اولدقده اكثرى خاقانلرينه تبعيتا مسلمان اولديلر و اهل خطانك دين بابنده مشرفلره مساعده اولمغله اصلا تعصب و خصومت يوقدر همان جد و جهدلرى امور دنيويده قانونلرى ضبطنه در باب سادس عشر قلماق قومنك بياننده در قلماق قومنك انواعندن كروه كروه هر ييل يكرمى بيك مقدارى ادم كلوب و خاقانه پيشكشلرين چكوب بخششلر الورلر و هديه‌لرى ببر و اسبدر و اول ولايتده حاصل اولان متاع سموردر كه قلماق صحرالرنده شكار ايدرلر و تنكارديدكلرى طوز كه به ورق هندى ديرلر قيومجيلره التون لهمله مكه و تليين ايچون لازم اولور اول دخى قلماقدن كلور و اول صحراده ايكى معظم شهر واردر كه برينه قراقورم ويرينه قورناى ادمى ديرلر و اول شهرده اولان خلقك جمله‌سى بازركانلردر و نقل اولنور كه ظلمات اول جانبك شماليسنده در فصل قوم تبتك و كلبلرينك بياننده در نقل ايدرلر كه سابقا تبت خلقى چين طاغلرنده ساكن ايديلر و اول قوم صحرا كفارلرندن بر كروه ايدى ايدى زمان اوائلده خطا خاقانلرندن برى اول طاغلرى اول قومه عطا ايلدى سببى بو ايديكه و قتيله چين خاقانلر برينك اوزرينه بر قوى دشمن كلوب كثرت عسكرندن مقاومتدن عاجز اوله رق ناچار قارشوچقدى ايكى عسكر بربرلريله صفلر مقابله اولدقده طاغ جانبندن بركلب هنر بر مثال ميدانه كلوب خاقان عسكرينه يقين كلوب ادم كبى زبان فصيح ايله خاقانه خطاب ايدوب اكر دختر سعدت اخترينى