مقدمه - 1 - ايران و چين يكى از گوشه‌هاى دريافتنى ، از پهنهء تحقيقات ايرانى ، كه متأسفانه نسبت بدان بىتوجه مانده‌ايم بررسى تاريخ مبادلات مدنى و فرهنگى ميان ايران و چين است . اگر B . Laufer در شصت سال پيش كتاب بسيار عالى و خواندنى و تحقيقى خود را تحت عنوان Sino - Iranica ( شيكاگو ، 1919 ) 1 ننوشته بود و ما را از دامنهء وسيع قسمتى از پيوند مدنى ( مخصوصا در خصوص داده‌ها و گرفته‌هاى گياهى ) كه در روزگاران گذشته ميان اين دو سرزمين وجود داشت مطلع نكرده بود 2 ، و اگر ژرف ماركوارت J . Markwart خاورشناس نامور آلمانى كتاب « و هرود و ارنگ » را دربارهء جغرافياى تاريخى سرزمينهاى مجاور چين و ارتباط ميان آنها تأليف نكرده بود ( ليدن ، 1938 ) ، و اگر برشچنايدر E . Bretschneider طبيب روسى مقيم پكن تحقيقات ممتاز خود را دربارهء جغرافياى تاريخى آسياى مركزى و غربى ( از جمله ايران ) در منابع چينى ميان قرنهاى سيزدهم تا هفدهم منتشر نكرده بود ( لندن 1887 ) نمىدانم امروزه در اين زمينه چه منابع اصلى و اساسى عالمانه مىداشتيم .