زيتون رومه 190 - از شگفتىهاى اين شهر ، طلسم‌هايى است كه اسكندر بن فيلبّوس در آن ساخته است . بعضى گفته‌اند كه آن طلسم‌ها از ساخته‌هاى بطالسه و كارگزاران آن‌ها مىباشد . اين طلسم‌ها درختانى مانند درختان زيتون است [ پ r 36 ] كه از لاطون « 1 » ساخته شده و با طلا پوشانيده شده است . درختان تو خالى است كه در قسمت پايين آن دريچه‌هايى است و بر هر شاخه از شاخه‌هاى آن پرندگانى مانند سار است . پس چون زمان چيدن زيتون فرارسد ، باد داخل اين دريچه‌ها و دهليزها شده و از آن درختان خارج مىشود ، آن‌گاه آن سارها سر و صدا و فرياد مىكنند ، بدين ترتيب در بلاد شام و افريقيه و اندلس سارى باقى نمىماند مگر اين‌كه با يك يا دو سه دانه زيتون به اين‌جا روى مىآورند و زيتون‌ها را به پاى اين درخت‌ها مىاندازند ، چندان‌كه در پاى اين درخت‌ها زيتون فراوانى جمع مىشود كه از آن‌ها روغن زيتون مىگيرند ، در حالىكه نمىدانند درخت زيتون چگونه هست ؟ آن‌گاه از آن‌جا به تمام سرزمين‌ها از جمله : أرمينيه و قسطنطنيه و ديگر ولايات روم روغن زيتون صادر مىشود . اين پرندگان همچنان تا روزگار خلافت عبد الرحمان بن معاويه « 2 » ، صاحب كاخ ( هاى ) الزّهراء « 3 » در قرطبه ، همه ساله اين زيتون‌ها را مىآوردند ، تا اين‌كه وى آن طلسم‌ها را ويران كرد . آن درخت‌ها تا امروز باقى است ، ولى ديگر زيتونى ( پرندگان ) به آن‌جا نمىآورند . 191 - در جانب غربى اين شهر ( قرطبه ) سرزمين أرمينيه بزرگ « 4 » واقع شده

--> ( 1 ) . آلياژى از قلع و سرب مىباشد . ( 2 ) . مؤسسه سلسلهء امويان اندلس است . ( 3 ) . al - Zahra ; cf . E . I . , III , 95 , Par E . Levi - Provencal . ( 4 ) . گفتهء زهرى در اين‌جا كه سرزمين ارمينيهء بزرگ را در جانب غربى قرطبه گرفته كاملا بىاساس است .