محمد بن أبي بكر الزهري الغرناطي ( مترجم : حسين قره چانلو )
135
كتاب الجغرافية ( فارسى )
آنگاه از مصر به اسكندريه رفت و با كشتى در سال پانصد و نود و سه به المريه رسيد . 153 - از شگفتىهاى اين مرد اينكه او با انگشتان پايش نخى نازكتر از حرير را برمىداشت و با انگشتان پاى ديگرش سوزنى ريز برمىگرفت و آنگاه با پايش آن نخ را در شكاف سوزن وارد مىكرد و سپس هر لباسى را كه مىخواست مىدوخت . همين ميسور بود كه به ما خبر داد چهرههاى مردم زقّ مانند سگ است و اين امر به دليل مجاورت آنها با سگهاست . اخلاق تركها 154 - تركها مردمانى ديندار ، حيلهگر و تندخو هستند . آنها لباس پنبهاى و پشمى و مويى مىپوشند زيرا سرزمينشان سرد است . نام پادشاه آنها خاقان است . و اين كلمه تركى است . مردم اين منطقه موزونترين مردم هستند و چيزهاى سنگينى را با حفظ تعادل بر سر و دست خود نگه مىدارند ، چندانكه مردى از آنها مىتواند با دستش سوزنى را روى سوزن ديگر نگه دارد و نوك نيزه بلندى را به روى نوك نيزهاى ديگر نگه دارد . دربارهء آنها ( تركها ) به ما خبر رسيده است كه مردى از آنان سوار اسبش مىشود و در حال حركت روى آن مىايستد در حالى كه در دستش ظرفى پر از آب است و قطرهاى از آن بيرون نمىريزد . همچنين فردى از آنها ظرفى را روى سرش مىگذارد كه كف آن به اندازه يك دينار است كه فاصله آن ظرف تا سرش دو ذراع مىباشد . سپس چيزهاى سنگينى روى آن قرار مىدهد كه ارتفاع آن به اندازه ده وجب مىرسد و بعد با آنها در زمين دور مىزند و در حالى كه آنها روى سرش است مىايستد و مىنشيند و آنها روى سرش حركت نمىكند و نمىافتد . نزد تركها همهء اينها كار شگفتى است ، و اگر خدا بخواهد ما به قدر كفايت برخى از اخبار تركها و تيراندازى آنها و اخبار اين ناحيه را بيان كردهايم .