قادر به عبور از بيابان نبوده ، سپاهيان مؤيد به دستجات كوچك تقسيم شده از آن عبور كردند ولى دستهء اول كه مؤيد نيز جزء آن بود مورد حملهء خوارزميان قرار گرفته نابود گشت . مؤيد اسير گشت « 1 » و در روز عرفهء سال 569 هجرى ( 11 ژويه 1174 ميلادى ) بقتل رسيد « 2 » . سلطان شاه و مادرش به دهستان گريختند . تكش متعاقب ايشان حركت كرده شهر را مسخر ساخت . ملكه تركان كشته شد . سلطان شاه نخست در نزد فرزند و جانشين مؤيد

--> - قزوينى ، II ، 18 . دربارهء زير آب رفتن آن محل هم به همانجا ، II ، 19 رجوع شود ) . نام اين شهر به صورت « سورلى » و « سورى » و « سورمى » نوشته مىشود . در چاپ قزوينى « سوبرلى » قبول شده . به گفتهء ابن اثير اين شهر در 20 فرسخى خوارزم ( يعنى گرگانج ) قرار داشته اين مسلما همان شهرى است كه قبلا ياد كرده‌ايم ( ص 48 - 347 ) و به گفتهء ياقوت آخرين شهر خوارزم بر سر راه شهرستان بوده و ياقوت به صورت « سنرنى » و « شؤبرنى » نوشته ، محتملا شهر در محلى است كه اكنون بطور كلى آب در آن نيست ولى در آن زمان از جيحون مشروب مىشده . غرقاب شدن شهر ، كه جوينى ياد كرده ، ظاهرا نتيجهء تغيير مسير اصلى رود ، پس از هجوم مغول بوده . رجوع شود به : - Barthold , « Amu ؟ Darya . ( 1 ) - در تأليفهاى جوينى و ابن اثير ( چاپ تورنبرگ ، XI ، 247 ) چنين است . قول يكى ديگر از منابع ابن اثير داير بر اينكه ( XI ، 253 - 249 ) مؤيد پس از سلطان شاه زنده بوده ، بهر تقدير ، مورد وثوق نمىباشد ، زيرا كه در اسناد سالهاى 578 و 579 هجرى ( رجوع شود به ما قبل ص 98 - 97 ) نام طغان شاه ( طوغان شاه ) آمده است . ( 2 ) - اين تاريخ در تأليف جوينى منقول است ( چاپ قزوينى ، II ، 19 ) - روز عرفهء سال 569 هجرى .