مغولى « 1 » « در همهء شهرها براى حفظ آنها » مستقر گشته بودند . پالادى پدر روحانى « تنماچى » را با « باسقاق » [ شحنه ؟ ] « 2 » يكى مىداند و اين نظر به ظن غالب صحيح است . بنا به افسانهء مغولى « 3 » در چين و نواحى مفتوحهء آسياى مقدم تنماچيان منصوب شده بودند . گاه قدرت نظامى نيز به تنماچى محول مىگرديده . قاآن كه نسبت به فرزند خويش گيوك غضب كرده بود مىخواست وى را تبعيد كند و گفت : « او بايد به سمت تنماچى به مرزهاى دور رود و شهرهاى مستحكم را تسخير كند و زحمات سخت تحمل نمايد » « 4 » . حكام نواحى وسيعتر نه تنها خراسان - كه خود وضع خاصى داشته - بلكه ماوراء النهر نيز - كه محمود يلواچ از طرف قاآن در آنجا حكومت مىكرده و در خجند مقيم بوده است - نيز مستقيما

--> - مىپرداختند اين كلمه به مأموران عالى رتبه‌اى كه به همين عنوان معنون بودند نيز اطلاق مىشده . كلمهء مغولى « دم » - به معنى « يارى » ، « كومك » است و فعل « تماكو » بمعنى « گردآوردن » . در تأليف رشيد الدين چاپ برزين . بخش XV ، متن ، 229 ، چنين منقول است : « . . . معين گردانيدند كه لشكرها كه به جهت تما به ايران زمين فرستاده‌اند و آنچه باسامى نويان هم بر سبيل تما بجانب ولايت كشمير و بدخشان و حدود بلخ‌اند تمامت از آن هولاكو باشد » . ( رجوع شود به ترجمهء برزين ، بخش XV ، 152 ) تحريريه ) . ( 1 ) - « افسانهء نهان » ، ترجمهء كافاروف ، 159 ؛ ( چاپ كوزين ، 199 ) . ( 2 ) - همانجا ، ترجمهء كافاروف ، 255 ( تعليقات و توضيحات ) . ( 3 ) - همانجا ، 155 ؛ ( چاپ كوزين ، 193 ) . ( 4 ) - همانجا ، ترجمهء كافاروف ، 156 ؛ ( چاپ كوزين ، 194 ) .