نياورد . مرگ خوارزمشاه پيش از آغاز عقب‌نشينى لشكريان وى وقوع يافت ، ولى خوارزميان وقتى از آن واقعه خبر شدند كه فاصلهء ميان آنان و لشكريان دشمن بيست فرسخ بوده « 1 » . سلطان روز هيجدهم جمادى الاولى سال 423 هجرى از اين وقايع اطلاع حاصل كرد « 2 » . لشكركشى مسعود ، محتملا ، على تگين را بر آن داشت كه به خويشاوندان خود نزديكتر شود و برترى ايشان را بر خويش بپذيرد . در بخارا و سمرقند بنام ارسلان خان و بغراخان سكه زدن آغاز كردند « 3 » . گذشته از اين ، پس از دو سال على تگين متحد جديدى بدست آورد كه همانا امير خوارزم بوده . خوارزم ، به‌سبب موقع جغرافيائى خود ، هميشه عملا دولتى مستقل بوده ، به ويژه در زمانى كه سردارى آزموده و اميرى مجرب همچون التونتاش در رأس امور آن سرزمين قرار داشته . التونتاش چون به ولايت خوارزم منصوب شد با كمال موفقيت دستبردها و حملات همسايگان صحرا - نشين خويش را ، كه براى نخستين‌بار از نام قپچاقيان نيز در ميان آنان ياد مىشده ، دفع مىنموده « 4 » . در عين‌حال ، او و جانشين وى ، مانند خوارزمشاهان قرن ششم هجرى دستجاتى چند از افراد اقوام ياد شده را به خدمت خويش پذيرفتند « 5 » . گذشته از اين التونتاش نيز مانند خداوندگار و سلطان خويش

--> ( 1 ) - بيهقى ، چاپ مورلى ، 436 ؛ ( چاپ غنى - فياض ، 352 ) . ( 2 ) - اين تاريخ را بيهقى آورده ( چاپ مورلى ، 425 ؛ ( چاپ غنى - فياض ، 342 ) ) . ( 3 ) - ماركوف ، « فهرست تملكات » ، ص 252 - 251 . ( 4 ) - بيهقى ، چاپ مورلى ، 91 ؛ ( چاپ غنى - فياض ، 86 ) . ( 5 ) - بيهقى ، چاپ مورلى ، 398 / 859 ؛ ( غنى - فياض ، 684 / 323 )