قدرت دولت عثمانى در شمال افريقا بود كه به دزدى دريايى نيز مىپرداخت . 163 نام اصلى پيرى ريس را دقيقا نمىدانيم ؛ ظاهرا محيى الدّين بن محمّد نام داشت ، زيرا پيرى تخلص ادبى وى بوده است . 164 ظاهرا وى نيز چون دايىاش ، كمال ريس ، كه در ژانويه سال 1510 / 916 ه . غرق شد 165 و در مدارك و سالنامه‌هاى جمهورى و نيز به نام كمالى ياد شده ، 166 او نيز در اصل مسيحى و محتملا يونانى بوده است . 167 ظاهرا او نيز چون داييش در حوضهء غربى مديترانه به ماجراهاى بزرگ دريايى دست زد و اين به سال 1487 / 892 ه . بود كه سلطان عثمانى وى را به كمك آخرين امير غرناطه از دولت بنى نصر فرستاد ، ولى كوشش وى ثمر نداشت . 168 بىگفت و گو پيرى ريس به سال 1499 / 905 ه . هنگام تسليم ناوگان و نيزى به تركان در لپانتو حضور داشته 169 و در بعضى از منابع يكى از ماجراهاى زندگانى او به همين دوران منتسب است كه در حدود سال 1502 در و نيز به جاسوسى پرداخته . بود . 170 وى به مكتب كمال ريس بسيار مديون است . كمال ريس يك فرمانده دريايى پيكارجو نبود ، سياستمدارى زبردست بود ، چند بار جمهورى و نيز را به عقب نشينى واداشت ، 171 و رابطهء دولت عثمانى را با شمال افريقا به وضعى چشمگير استوار كرد . 172 به همين جهت شاعران به ياد كارهاى برجستهء وى منظومه‌ها سرودند كه از آن جمله يك مثنوى ده هزار بيتى است . 173 به نظر نويسندهء سرگذشت پيرى ريس ، كارهاى معتبر او بدون استفاده از خبرگى و تجربهء كمال ريس كه اثر فوق العاده بر او داشت انجام شدنى نبود ، و اين سخن دربارهء مقام معتبرى كه به دست آورد نيز صادق است . 174 شايد اطّلاعات دقيق پيرى ريس دربارهء مصر نيز از كمال مايه مىگرفت ، زيرا وى از سال 1498 از طريق امور دولتى با مصر ارتباط داشت ، 175 ولى بخت با خواهر زادهء وى يار نبود ، زيرا مدّتى بعد مقام قبودان مصر يافت . پس از آن سلطان ، چنان كه گفتيم ، فرماندهى ناوگان عثمانى را كه براى پيكار با پرتغالىها از سويس به خليج فارس مىرفت به عهدهء او گذاشت كه در راه به سال 1538 / 945 ه . عدن را به اطاعت آورد و سپس به سال 1551 / 959 ه . هرمز را محاصره كرد ، ولى از پرتغاليها به سختى شكست خورد و فقط سه كشتى را نجات داد و به سويس رسانيد . در قاهره به محاكمه كشيده شد و شكايت والى بصره از اسير گرفتنها و غارتهايى كه در طول خليج كرده بود در كار وى تأثير مهم داشت ، كه به اعدام محكوم شد و در حدود سال 1554 / 962 ه . يا كمى پيش از آن اعدام شد . 176 اين زندگانى آشفتهء پر حادثه مانع آن نبود كه ، بر خلاف دايى خود ، از راه نوشته‌هاى جغرافيايى شهرتى به دست آورد و اين به سبب يك اطلس بزرگ دريايى است با عنوان بحريّه ، و يك نقشهء بزرگ جهان كه از نقشهء كريستوف كلمب - كه اصل آن به جا نمانده - نشان دارد . 177