حسن بن محمد بن حسن اشعرى قمى ( مترجم : تاج الدين حسن بن بهاء الدين قمي )

427

تاريخ قم ( طبع مرعشى ) ( فارسى )

پس ربعى از آن قرابت رسول ، و ربعى از آن يتامى ، و ربعى از آن مساكين ، و ربعى از آن ابن السّبيل باشد . و قومى ديكر كويند ، كه : سهم خذا ، و سهم رسول خذا يكى است ، و رسول خذاى بعضى از مال خمس بهر كس كه مصلحت ديدى ببخشيدى ، و باقى بيتامى و مساكين و ابن السبيل ، كه حق تعالى نامزد كرده است بدادى ، و در آنج صلاح مسلمانان در آن بودى . و قسمت او عدلست ، و آنج فرموده است عين حقّ و صوابست . و بعد از وفات رسول ، در سهم او ، و سهم ذى القربى خلاف كرده‌اند : بعضى كفته‌اند ، كه : سهم ذى القربى از آن قرابت رسول عليه السّلم است . بعضى ديكر كفتند ، كه : از آن قرابت خليفه است ، و سهم پيغامبر عليه السّلم پس از او از آن خليفه است . پس اتفاق كردند ، و رآىء ايشان يكى شد ، كه اين هر دو سهم در خيل « 1 » و عدّه « 2 » ، و ساز لشكر در راه خذا ، و مصلحت مسلمانان صرف كنند . و در ايّام أبو بكر و پس از او ، اين دو سهم در خيل و مصلحت مسلمانان خرج مىكردند ، و صرف مىنمودند . و اما مال صدقات : كه آن زكات است ، مستحقّان آن هشت صنف‌اند ، كه حقّ سبحانه و تعالى در قرآن مجيد ياد كرده است ، آنجا كه ميفرمايد : إِنَّمَا الصَّدَقاتُ لِلْفُقَراءِ وَ الْمَساكِينِ وَ الْعامِلِينَ عَلَيْها وَ الْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ وَ فِي الرِّقابِ وَ الْغارِمِينَ وَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَ ابْنِ السَّبِيلِ فَرِيضَةً مِنَ اللَّهِ وَ اللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ « 3 » .

--> ( 1 ) . خيل : اسب . ( 2 ) . عدّة : ساز و برگ لشكر . ( 3 ) . سوره توبه : آيه 60 .