[ خطبه ] بسم اللّه الرّحمن الرّحيم الحمد للّه الّذي هدانا لهذا و ما كنّا لنهتدي لولا أن هدانا اللّه ، ثمّ الصّلاة و السّلام على خير خلقه ، خاتم الأنبياء و المرسلين ، سيّدنا و امامنا ، و قدوتنا و شفيعنا ، محمّدا عبده و رسوله صلّى اللّه عليه و آله و سلم ، و على وصيّه الإمام أمير المؤمنين علىّ بن أبى طالب ، و على أبناءه الميامين ، الأئمة المعصومين ، و على ابنته الطّاهرة ، فاطمة بنت موسى بن جعفر عليهم السلام اين كتاب « تاريخ قم » است ، تاريخ نخستين شهر شيعى اسلامى در جهان ، تاريخ نياكانم كه اين شهر را ساختند ، و تاريخ علويانى كه به اين شهر پناه آوردند . قم گرچه زادگاهم نمىباشد ، ليكن شهرى است كه بر تربت آن پدران و نياكان پدريم زاده شده ، و در آن زندگى نموده ، و عاقبت در دل آن آرميدند . شهرى كه از ديرباز پناهگاه علويان فرارى بوده . شهرى كه در دل خود گوهرى از خاندان عصمت را جاى داده ، كه بقعه او پناه مؤمنين است . شهرى كه هزاران جوينده علم از سر تا سر جهان بدان روى آورده ، و از چشمهء زلال علوم اهل بيت عليهم السلام سيراب مىگردند . شهر نخستين حوزه علميّه شيعه . شهر مراجع تقليد . شهر حلقه‌هاى فقه و اصول و حديث و تفسير . شهر مدارس دينى و بقعه‌هاى متبركه . شهر سعد ابن عبد اللّه اشعرى ، شهر زكريا بن آدم ، شهر شيخ صدوق . شهرى با عمر هزار و چند صد سال ، كه با پشت سر گذاشتن فراز و نشيب‌هاى روزگار ، همچون هزار سال پيش همچنان نام آن بر سر زبان‌هاست . اين كتاب ؛ سرگذشت اين شهر است .