--> نمىتواند باشد . ولى لازم به يادآورى است كه نبود سند در منابع كهن اماميه براى دستور امام عليه السلام به ساختمان مسجد جمكران از ارزش و قدسيت اين جايگاه نمىكاهد ، زيرا مسجدى است كه به نام مبارك حضرت حجت عليه السلام ساخته شده ، و محل نماز و عبادت مومنين ، و جايگاه توسل به درگاه خداوند و ائمه طاهرين عليهم السلام مىباشد ، و بنابر روايات اين گونه مكانها محل تردد ملائكه بوده ، و اقتضاى استجابت دعا و توسل مردمان نيازمند را دارد ، ليكن اين حقيقت را نبايد پنهان داشت ، كه تا كنون هيچ سند صحيح و دليل قاطعى بر اعتبار انتساب اين مسجد يافت نشده است ، مگر آن كه كسى بر قاعده اصولى تسامح در ادله سنن اعتماد نموده ، و گفته منسوب به شيخ صدوق رحمه اللّه را در حدّ روايت معتبر بداند ، يا رفتار و اعتقاد فقهاى متأخر را حجت دانسته و دليل بر اعتبار انتساب اين مسجد قرار دهد ، كه شواهد چندى بر اين گفته أخير مىتوان يافت ، از آن جمله نوشته‌اى است به خط علم الهدى فرزند فيض كاشانى ( متوفاى 1091 ه ) كه در ميان مجموعه‌اى از نامه‌ها و مكاتبات و نوشته‌هاى او در نسخه‌اى خطى در كتابخانه آية اللّه مرعشى رحمه اللّه مىباشد ( كه دوست دانشمندم جناب آقاى رسول جعفريان عكس آن را در اختيارم قرار داد ) ، در اين يادداشت آمده است : ( في سنة 1080 در جوار والد ، مولانا حجّة اللّه في العالمين روحى فداه مشرّف شديم به حرم اهل بيت صلوات اللّه عليهم ، و بعد مشرف شديم به زيارت مسجد مقدس جمكران كه از مضافات قم المشرفة مىباشد . حقير فقير شنيدم از والد مكرم روحى فداه كه مولانا شيخ محمد بهاء الدين عاملى عطّر اللّه مرقده و مولانا حضرت علّامه آخوند ملّا محمد تقى مجلسى عطّر اللّه مضجعه به اين مكان مقدس مشرف مىشدند ) . نويسنده تاريخ قم در ( فصل ششم ) به نقل از راويان بومى شهر قم ( رواة عجم ) ساخته‌شدن و نام‌گذارى جمكران را منسوب به جم ملك كه از پادشاهان افسانه‌اى ايران است مىداند ، و در اين باره مىگويد : ( اول ديه‌اى كه بذين ناحيت بنا نهادند جمكرانست ، و جم ملك آن را بنا كرده است ) ، و با توجه اين كه « كران » به معناى كنار در مقابل ميان است ، چنان كه مىگويند ( حيره شهرى است به كران باديه ) يا ( كران بيابان ) ( لغت‌نامه دهخدا : ماده كران ) ، جمكران به معناى كناره‌اى كه جم پادشاه آن را آباد كرده و ساخته ، مىباشد . و ممكن است كلمه ( جم ) تصحيف شده چم ، كه به معناى آب فراوان است بوده باشد ، و جمكران به معناى كرانه و