مقدمهء مترجم تبريز شهرى نيست كه بتوان سخن دربارهء آن كوتاه كرد . گفته شده هيچ شهرى در جهان نيست كه اين همه مباحثه و مناظره پيرامون گذشتهء آن در گرفته باشد . كدام شهر است كه نامش چنين محل بروز نظرات مختلف باشد . اين چه جايى است كه هنرمندان ، دانشمندان ، سياستمداران ، كشورگشايان ، شاعران و اديبان را چنين به خود جلب كرده است . چه چيزى در اين پير شهر نهفته كه آن را كوى دلبران كرده است ، و عاشقان خاك آن را توتياى چشم مىكنند . يافتن پاسخ اين سؤالات هيجان هر انسان صاحبدلى را برمىانگيزد و بيشتر آن كس كه خود در اين شهر زاده و پرورده شده است . هر كس نسبت به زادگاهش دينى دارد كه يا مىكوشد آن را به جاى آورد يا آرزوى اين كار را دارد . ترجمهء كتاب حاضر به دو سبب انجام يافت ؛ نخست به عنوان كارى كه انسان نسبت به شناخت هويت و گذشتهء زادگاهش انجام مىدهد و ديگر آنكه اين كتاب با وجود كاستىهايش ، كتابى بسيار ارزشمند است . هنگامى كه كتاب را خواندم جاى آن را در ادبيات ايران خالى يافتم . اگرچه پژوهش‌هاى زيادى در خصوص گذشتهء شهر كهن تبريز انجام پذيرفته ، ولى فزونى اين پژوهش‌ها ، هرگز ضرورت كار بيشتر را از بين نمىبرد . كتاب حاضر را پرفسور سيد آقا عون اللهى از اساتيد تاريخ جمهورى آذربايجان نگاشته است . كتاب در هنگام پايدارى و بر جايى كمونيست‌ها و اتحاد شوروى نوشته شده و انتشار يافته است ، از اين‌رو ادبيات ويژه و نتيجه‌گيرىهاى خاصى دارد كه در راستاى تاريخ‌نگارى ماركسيستى شناخته شده است . نويسنده در مقدمه‌اى كه بر كتاب نوشته ، به تمجيد از اين روش تاريخ‌نگارى پرداخته است و در جاى جاى كتاب نيز به انتقاد از مورخانى مىپردازد كه به نظر او نوشته‌هايشان با اين روش