عبد الحي حبيبى

580

تاريخ افغانستان بعد از اسلام ( فارسى )

1 / خيمه‌هايى كه از موى بافته بودند ، مانند غژدى افغانى كه در عربى فسطاط ( به ضمهء اول و جمع آن فساطيط ) و اروقه گويند . 2 / مطابخ و آلات پخت و پز . 3 / مخالف دواب ، يعنى آخوريا توبره كه چارپايان را در ان علف دهند . 4 / حوض‌هاى پوستى براى آب « 1 » مانند مشك و مشكوله و امثال آن . ارزاق لشكر : لشكريان اسلامى در عهد نبوى چهار خمس 5 / 4 اموال غنيمت را بطور مساوى بين خود تقسيم ميكردند ، و يك خمس آن تعلق به حضرت پيامبر ( صلعم ) داشت . اما حضرت عمر ( رض ) براى اين كار ديوانى را وضع فرمود ، كه به هر يكى از طبقات خاص افراد خانوادهء نبوت و مهاجران و انصار و اهل مكه مبالغ معينى را ميداد . و از آن جمله به هر ضابط لشكر سالى چهار تا پنج هزار درهم و به هر فرد عسكرى سه صد تا تا پنجصد درهم سالانه پرداخته مىشد . در حالى كه در هر ماه به مقدار حاصل دو جريب زمين ( هر جريب 600 ، 3 مربع گز ) گندم هم به او ميدادند ، تا كه در عصر امويان امير معاويه تنخواه لشكر را بلند برد ، و بر شصت هزار نفر لشكر خود شصت مليون درهم صرف كرد ، كه در سالى تنخواه هر فرد تا هزار درهم يعنى دو چند تنخواه عصر فاروقى رسيد . مصارف لشكريان عصر اموى را در خراسان ازين قياس توان كرد ، كه حجاج بن يوسف يك لشكر چهل هزارى را بامر عبد الملك بن مروان در مقابل رتبيل به زابل فرستاد ؛ كه مصارف آن دو مليون درهم ، بدون بخشش‌هاى جداگانه به سرداران آن لشكر بود . ولى در اواخر بنى اميه تنخواه يكنفر لشكرى در سالى به پنجصد درهم ميرسيد .

--> ( 1 ) - طبرى 6 / 34