عبد الحي حبيبى

132

تاريخ افغانستان بعد از اسلام ( فارسى )

سلطان علاء الدين حسين جهانسوز آغاز ، و بنام غياث الدين محمد سام ( حدود 580 ه ) ختم كرده ، حكمران اين دودمان را در اوايل عصر اسلامى ملك شنسپ « 1 » بن خرنك مىشمارد ، كه اخلاف او را شنسپانيان خوانند ، و وى در عهد خلافت على ( رض ) بر دست او ايمان آورد ، و از وى عهدى و لوايى بستد ، و هركه از ان خاندان بتخت نشستى ، آن عهد و لواى على به دو دادندى « 2 » و اين اولين حكمدار غوريست كه در دورهء اسلامى و حدود ( 36 ه ) ازو خبرى داريم ، و طوريكه گذشت معاصر او در مرو ماهوى سورى حكم ميراند ، و شايد هر دو حكمداران سورى مرو و غور به حضرت خلافت رسيده باشند . حكمدار ديگر اين خاندان امير پولاد يكى از فرزندان غير مستقيم ملك شنسپ است ، كه اطراف جبال غور در تصرف او بودند ، و نام پدران خود احيا كرد ، چون صاحب دعوت عباسيه ابو مسلم مروزى خروج كرد ، و امراى بنى اميه را از خراسان اخراج نمود ، امير پولاد لشكر غور را بمدد ابو مسلم برد ، و در تصرف آل عباس آثار بسيار نمود ، و مدتها عمارت منديش و فرماندهى بلاد جبال غور مضاف به دو بود « 3 » چون زمان خروج ابو مسلم در خراسان حدود ( 747 م - 130 ه ) است « 4 » پس عصر فرماندهى امير پولاد را هم در همين اوقات تعيين ميكنيم « 5 » امير كرور جهان پهلوان بعد از امير پولاد يكنفر پسر او بنام جهان پهلوان امير كرور از روى كتاب پتمه خزانهء

--> ( 1 ) - شايد اصل اين نام شين + اسپ يعنى اسپ آسمانى رنگ باشد قياس بر اسماى قديم آريايى از قبيل گشتاسپ و لهراسپ و غيره ، زيرا شين در پنبتو رنگ آسمانيست ، و يا شايد جزو اول اين نام را به ( شين ) تطبيق دهيم ، كه هيون تسنگ زاير چينى در حدود 9 ه در يادداشتهاى خود چندين بار وجود نسل عالى اسپ را بنام ( شين ) در نقاط مختلف افغانستان شمالى و شرقى يادآورى كرده است ، و در پنبتو شن صفت پيل هم آمده ( پتمه خزانه 51 ) و شنيدل صهيل اسپ است . ( 2 ) - طبقات ناصرى 1 / 320 طبع دوم حبيبى در كابل 1342 ش ( 3 ) - طبقات ناصرى 1 / 324 ( 4 ) - طبرى 6 / 43 ( 5 ) - قلهء بلند كوه بابا را شاه پولادى گويند ، و در غور شرقى ناحيتى بنام ( داى پولاد ) موجود است ، و احتمال دارد ، كه هر دو بنام اين امير غور منسوب باشند .