جمال رضايى

433

بيرجندنامه ( فارسى )

3 - پاره [ ن ] pere [ n ] ( پيراهن ) : پيراهن نوزادان را از پارچه‌هاى نازك و لطيف مىدوختند و نخستين تن‌پوش نوزاد است . 4 - چبكه [ ن ] cabke [ n ] ( چپ‌كن ) : كت مانندى است كه از پارچه نازك براى نوزادان مىدوختند و مىدوزند و آن را روى « سينه‌بند » و « پيراهن » به نوزاد مىپوشاندند . سينه و جلوى " چپ‌كن " بسته و پشت آن باز است . 5 - چپرپچ capar pec ( چپ در پيچ ) : پارچه‌اى است مانند چارقدى بزرگ كه به سر و تن و روى قنداق بچه مىبستند و مىبندند . بستن بچه را در قنداق ( از چپ به راست ) نيز « چپرپچ » مىگفتند و مىگويند . 6 - چرقت carqat ( چارقد / چهارقد ) : چارقد نوزادان معمولا از پارچه‌هاى نازك و لطيف تهيه مىشد كه آن را به سرشان مىبستند . 7 - دسمال dasmal ( دستمال ) : پارچه‌اى مانند دستمال كوچك است كه آن را به عرض يكى دو سانتىمتر تا مىزنند و روى چارقد به سر كودك مىبندند كه چارقد را نگه دارد . در گذشته نيز اين رسم معمول بود . 8 - روپوش rupus ( روپوش ) : پارچه‌اى نسبتا ضخيم است كه آن را مانند « شنل » يا « بالاپوش » بر سر و تن كودك مىاندازند تا او را از سرما حفظ كند . استفاده از روپوش در گذشته بسيار معمول بود . 9 - سارق saroq ( سارغ / ساروغ ) : « ساروق » در گويش بيرجند به معنى « بقچه » است ولى به پارچه‌اى كه بچه را با « غلتان » و « كهنه » در آن مىگذارند و آن را به دورش مىپيچند نيز گفته مىشود . 10 - سربن [ د ] sarban [ d ] ( سربند ) : چارقدگونه‌اى كوچك كه آن را روى عرقچين يا كلوته بر سر نوزاد مىكردند و مىكنند .