ساير تأسيسات اصفهان تونل كوهرنگ : فكر اتصال آب كارون به زاينده‌رود از چهار قرن پيش براى سلاطين صفوى پيش‌آمد . شاردن ، سياح معروف فرانسوى ، دراين باره چنين نوشته است : در قرن دهم هجرى و در زمان سلطنت شاه طهماسب اول ، براى اتصال آب كوهرنگ به زاينده‌رود اقداماتى به عمل آمد و نسبت به حفر يك تونل دستوراتى صادر شد ، ولى بخار گوگرد و ساير گازهاى معدنى كه در طى عمل متصاعد مىشد و كارگران را خفه مىكرد ، مانع از ادامهء كار گرديد و پس از هزينهء گزاف و تلفات زياد انصراف حاصل كردند . شاه عباس كبير نقشهء ديگرى در نظر گرفت . او مىخواست كوه را بشكافد تا آب كوهرنگ به زاينده‌رود متصل شود ، ولى با مساعى زيادى كه به عمل آورد ، اشكال ديگرى مانع پيشرفت كار شد و آن سردى فوق‌العادهء هواى آن نواحى بود كه اجبارا كار را براى مدتى از سال تعطيل مىكرد . شاه عباس دوم نيز دو دفعه در اين محل بدون نتيجه كاركرد . در دفعهء اول رئيس ديوانخانه موسوم به آقورلوبيك ، كه يكى از افراد برجسته و معروف دربار و در آن حدود اراضى وسيعى را مالك بود ، شروع به ساختن سدهايى كرد كه سطح آب را بالا آورده و آن را به زاينده‌رود ملحق سازد ، ولى سعى او به نتيجه نرسيد ، دفعهء دوم صدراعظم شاه عباس دوم ، محمود بيك ، كه به كارهاى صنعتى علاقهء زيادى داشت ، به راهنمايى يك نفر مهندس فرانسوى به نام دوشنه « 1 » مىخواست كوه‌هاى فاصل را به وسيلهء حفر معادنى چند از ميان بردارد ، ولى اين‌كار نيز به ثمر نرسيد و ديگر كسى به فكر تعقيب آن نيفتاد و اكنون اين‌كار را غير ممكن مىدانند .

--> ( 1 ) . Du Chene