لطف الله هنرفر
161
اصفهان ( فارسى )
آبپاشان بود . آبريزگان يا آبريزان يكى از جشنهاى باستانى ايرانيان پيش از اسلام بوده است . ايرانيان قديم در روز سيزدهم تيرماه هر سال جشنى بزرگ مىگرفتند و در اينروز با آب يا گلاب بر سر و روى هم مىپاشيدند . شاه عباس هم ، چنانكه منشى مخصوصش اشاره كرده است ، مراسم مخصوص اين جشن را با تشريفات بسيار انجام مىداد . در اينروز اگر شاه در اصفهان بود ، مراسم آبريزان در كنار زايندهرود ، نزديك پل سىوسه چشمه ، و اگر در مازندران يا گيلان بود ، در كنار درياى خزر صورت مىگرفت . شاه با جمعى از بزرگان دولت و سرداران و مهمانان خارجى خود زير يكى از طاقنماهاى پل مىنشست و به تماشا مشغول مىشد . پيترو دولاواله ، جهانگرد ايتاليايى كه در سال 1028 هجرى در شهر اصفهان شاهد جشن آبپاشان بوده است ، چنين مىنويسد : در اصفهان مراسم جشن آبريزان را در كنار زايندهرود ، در انتهاى خيابان چهارباغ ، برابر پل زيباى اللهوردى خان ، به جاى مىآوردند . به همين سبب شاه آن روز از اول صبح بدان جا رفت و تمام روز را در يكى از غرفههاى زير پل به تماشا نشست . اندكى پيش از آنكه مراسم جشن به پايان رسد و مردم دست از آبپاشى بردارند ، شاه سفيران ممالك خارجى را به زير پل خواند و چون وقت تنگ بود ، زمانى پس از آمدن ايشان مردم را مرخص كرد و خود در صحبت سفيران به تفريح پرداخت . از ميان سفيرانى كه جهانگرد ايتاليايى اشاره كرده ، يكى هم سفير پادشاه اسپانيا به نام دن گارسيا دوسيلوا فيگروا بوده است كه در سفرنامهء خود دربارهء اين جشن و ترتيب پذيرايى شاه از سفيران در زير پل چهارباغ چنين نوشته است : چند روز بعد ، شاه از سفيران خواهش كرد كه طرف عصر روى