بابا صفرى
252
اردبيل در گذرگاه تاريخ ( فارسى )
صفحهء 22 سطرى ، كتابچهاى را كه كتابخانهء ملى تبريز بقطع وزيرى و چاپ سربى تحت عنوان « گنجينهء شيخ صفى » چاپ كرده است ، تشكيل ميدهد . بموجب آن سياهه بقعهء شيخ صفى الدين در آن تاريخ 744 مجلد مصحف مجيد سى جزو « 1 » و 224 مجلد سى پاره « 2 » داشته كه سه مجلد آن به خط كوفى و بدست امير المؤمنين على عليه السلام بر پوست آهو نوشته شده و 32 مجلد ديگر نيز با همان خط و مشخصات بوسيلهء حضرات ائمهء معصومين عليهم السلام نگارش يافته بود . باقى اين مصحفها به خط كوفى ، ريحانى ، ثلث ، نسخ . . . و بدست معروفترين خطاطان اسلامى نوشته شده
--> ( 1 ) - قرآن مجيد را كه 114 سوره و رويهم قريب 6360 آيه است در كتابت به 30 قسمت كرده هرقسمت را جزو گفتهاند . ما فلسفه اينكه كتاب الهى چرا به سى قسمت شده و فى المثل به 20 يا 40 و . . . بخش نگشته است تحقيقاتى كرديم . خود ابتدا چنين ميپنداشتيم كه تقسيم آن بتعداد روزهاى ماه و براى اين بوده است كه مسلمانان روزى يك جزو از آن را مطالعه و قرائت كنند و در هرماه يك بار آن را بخوانند . ولى دانشمند و فيلسوف اسلامى معروف عهد ما آقاى حاج سيد حسين قاضى طباطبائى ، نويسندهء تفسير معروف الميزان ، در اينمورد چنين اظهار نظر كرد كه در ابتداى جمعآورى قرآن آيات آن در سى قسمت جدا از هم نوشته شده بود پس از جمع آنها به صورت كتاب واحد ، نشانهء جزوهاى مذكور باقى ماند و قرآن بسى جزو معروف گشت . يادآورى اين نكته لازم است كه اگر « بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ » * اول سورهها جزو سورهها حساب نشود عدد آيات قرآن 6247 مىشود . ( 2 ) - در ديانت مقدس اسلام توجه زيادى بر اين معطوف است كه مسلمانان لحظاتى از ساعات شبانه روزى خود را در مساجد بگذرانند و قسمتى از آن را بتلاوت كلام الهى مشغول باشند . چون در قديم چاپ نبود و قرآن با دست نوشته ميشد فراهم آوردن تعداد زيادى قرآن در مساجد ممكن نمىبود و از لحاظ حجم و وزن نيز مشكلاتى براى قرائتكنندگان ايجاد مينمود . از اينرو هريك از جزوات سىگانه را به صورت دفترچهء جداگانهاى مىنوشتند و جلد گرفته براى قرائت مؤمنين بر مساجد وقف ميكردند و آنها را سى پارهء قرآن ميگفتند . اگرچه در عهد ما حضور مسلمين در مساجد متروك گشته و فرزندان ما اكثرا در رفتن به مسجد كاهل واى بسا از خود دين اطلاع كافى ندارند و بجاى آنها گاهى بد كردارترين هنر پيشگان سينماهاى ممالك دنيا را با اسم و رسم ميشناسند با اينحال در بيشتر مساجد آن سى پارهها موجود است و در مجالس حتم مردگان كسانى آنها را قرائت مينمايند .