محمد نصير بن جعفر فرصت شيرازى
191
آثار عجم ( فارسى )
ملتزمند ، ذهاب و ايابشان ، باعث زيادتى معاملات و منفعت و موجب آبادى ملك و ولايت است و ايلخانى مذكور پسر مرحوم محمّد على خان است و آن ، پسر مرحوم جانى خان ، پشت بر پشت ايلخانيگرى را به وراثت دارا بوده و هستند و نسبتشان به چنگيز خان « 5 » مىرسد ؛ كه ذكر احوالش ، در كتب مسطور است . سابقا اين سلسلهء قشقايى ، در توران زمين سكنى داشتهاند . نادر شاه افشار « 6 » آنها را از جهت غزوات خود ، از آنجا كوچ داده ، در فارس آورده ، سالها خدمتهاى نمايان به دولت علّيهء ايران نمودهاند و منصب ايلخانيگرى ، در اين سلسله بوده است ؛ تا كنون كه به معزّى اليه رسيده [ است ] . دستخطى كه در فرمان قضا توأمان اعليحضرت پادشاه اسلام پناه ، السّلطان ناصر الدّين شاه قاجار - خلّد اللّه تعالى ملكه و سلطانه - فرموده ؛ صورتش اين است : « . . . چون نظر بر خدمات محمّد على خان ايلخانى به دولت علّيهء قاجاريّه و زحمات او ، لهذا خدمات و زحمات او را در مدّ نظر داشته و داريم ، منصب ايلخانيگرى محمّد على خان ايلخانى را به حاجى نصر اللّه خان - پسر محمّد على خان - عطا فرموديم . » و ولد ارجمندش ، سلطان ابراهيم خان - حفظه اللّه - منصب ايل بيگىگرى را دارد . اكنون رجوع كنيم به مطلب اصلى ؛ يعنى ذكر آثارى كه در تنگاب فيروزآباد است : [ نقش تنگاب ] : از جمله آثار غريبهء فيروزآباد ، نقش تنگاب است . از قصبهء فيروزآباد ، يك فرسنگ كه مىروند به سمت جنوب ، در آنجا تنگى است كه آن را « تنگاب » گويند ؛ زيرا كه رودخانهء فيروزآباد ، از اين تنگ مىآيد و سابقا ذكرى از اين تنگ و
--> ( 5 ) . نسبتش به مغول خان مىرسد و جلوس چنگيز در سال 602 هجرى بوده و وفاتش ، سنهء 624 . ( 6 ) . در سنهء 1148 ، مستقلا خود تاج سلطنت بر سر نهاده و تاريخ آن را « الخير فيما وقع » يافتهاند و بعض از اهل ادب نكتهسنج ، تاريخ را « لا خير فيما وقع » خواندند و عدد هر دو يكى است و در سنهء 1161 ، او را مقتول ساختند .