مولوى " به اهميت " " مقالات " اشاره كرده‌ايم . كسانى كه مقالات را خوانده باشند ، ارزش واقعى آن را دريافته‌اند . در اينجا اين نكته هم بايد افزوده شود كه اين كتاب علاوه بر " رسالهء سپهسالار " كه از منابع مهم " مناقب العارفين " است ، براى " ابتدانامه " هم وظيفهء ماخذ عمده‌اى را ايفا كرده است . و از نظر فولكور نيز گنجينهء ارزشمندى است . پاره‌اى از حكايات و مباحث مثنوى حتى پاره‌اى از مضامين و تلميحات " ديوان كبير " از اين كتاب اخذ شده است و بدين ترتيب براى آثار مولانا نيز منبع فيضى بوده است . چند نمونه ذكر مىكنيم : حكايت ديدار خليفه از ليلى و اين سخن او كه " از دگر خوبان تو افزون نيستى " در مثنوى « 1 » در " مقالات " هم آمده است « 2 » . ناليدن ستون حنانه « 3 » در " مقالات " هم هست « 4 » حكايت آن هندو كه در نماز سخن مىگفت « 5 » در " مقالات " نيز آمده است « 6 » ، مژده دادن ابو يزيد از زادن ابو الحسن خرقانى - قدس الله روحهما - پيش از سالها و نشان صورت او و سيرت او يك به يك . . . « 7 » باز در " مقالات " ديده مىشود « 8 » حكايت توبهء نصوح « 9 » هم در " مقالات " موجود است « 10 » حكايت مسافرت مسلمان و مسيحى و يهودى « 11 » را هم در " مقالات " مىيابيم « 12 » حكايت فقير روزى طلب « 13 » هم در حكايات مندرج در

--> ( 1 ) مثنوى اول ، ص 26 ، ب 407 ( 2 ) مقالات ، موحد ، ص 108 ( 3 ) مثنوى ، اول ، ص 129 ، ب 2113 ( 4 ) مقالات ، همان ، ص 115 ( 5 ) مثنوى ، دوم ، ص 416 ، ب 3027 به بعد ( 6 ) مقالات ، عماد ، ص 357 ( 7 ) مثنوى ، چهارم ، ص 384 ، ب 182 به بعد ( 8 ) مقالات ، موحد ، ص 122 ( 9 ) مثنوى ، پنجم ، ص 142 ، ب 2228 ( 10 ) مقالات ، عماد ، ص 360 - 359 ( 11 ) مثنوى ، ( شرح و ترجمه تركى ) ، پنجم ، ص 185 ( 12 ) مقالات ، نسخهء فاتح ، 106 ( 13 ) مثنوى ، ششم ، ص 378 ، ب 1834