باقى نمىماند اميد است كه بدست آيد و بچاپ رسد . ذكر بعض مزاياى رياض السياحة اين كتاب مزايائى دارد كه بستان و حدائق ندارند : نخست آنكه اين كتاب صورت سلاسل مشايخ صوفيه را واجد است و آن دو كتاب ندارند دوم آنكه تاريخ ملوك و سلاطين ايران هر سلسله در جاى خود مذكور است و غالب سلاطين ايران را در اين كتاب آورده است ولى آن دو كتاب ندارند سوم آنكه اشعار منقوله اين كتاب بمراتب بيشتر از آن دو كتاب است و جمعا حدود سه هزار بيت شعر را حاوى است و آن دو كتاب ندارند و مزاياى ديگر هم هست كه بر متتبع پوشيده نخواهد بود . نظرى به اين سه كتاب اين كتابها گنجينه‌ايست از عرفان و تذكره و علوم و شبيه دايره المعارفى است از مطالب تاريخى جغرافيائى و سفينه‌ايست از اشعار و خلاصه در حد خود كم‌نظير بلكه بىنظير است . سعى مؤلف بر اينست كه بمضمون : چرا عاقل ره ناديده پويد * قلندر هر چه گويد ديده گويد تا ممكن است از مطالب سمعى بگريزد و هر چه ديده و بثبوت رسانده متذكر گردد و نيز از تعصب و عناد و تنگ چشمى بپرهيزد و الحق در اين معنى داد سخن داده و حق مطلب را ادا نموده است و وارستگى و آزادگى خود را بثبوت رسانده و همين است كه سزاوار تمجيد و تحسين واقع گشته است و هم از عهده عهد خود در مقدمه بستان و حدائق بيرون آمده است « 1 » .

--> ( 1 ) - در مقدمهء كتاب بستان گويد : كسى كه بر و بحر گيتى ديده باشد و ديار عالم و امصار بنىآدم جزء جزء شنيده باشد . به نظر نرسيد و آيه « ان أَرْضُ اللَّهِ واسِعَةً » * بر اين مطلب ايمائى دارد ، آرى جمعى در عالم سياحت نموده و اكثر معموره را پيموده و با گروه مردمان معاشرت نموده و لوازم تحقيق مذاهب و اديان بجا آورده‌اند چون جمعى از ارباب تأليف از روى تحقيق تحرير نكرده بلكه به مجرد ديدن در كتب يا شنيدن نوشته‌اند و جماعتى به جهت مخالفت كيش تعصب به خود راه داده از تحقيق دست برداشته و برخى به جهت تملق و خوش‌آمد عوام حق را