محمد رضا قمشه اى
39
مجموعة آثار آقا محمد رضا القمشه اى حكيم صهبا ( فارسى )
( روش تدريس و تواضع حكيم آقا محمّد رضا ) استاد مدرّسى چهاردهى مىنويسد : « شادروان آقا ميرزا طاهر تنكابنى ، حكيم بزرگوار عصر ما حكايت كرد مرا كه : پس از وفات آقا محمّد رضا چون به درس ميرزا ابو الحسن جلوه ( متوفّى سال 1324 ه . ق . ) رفتم ، كتاب تمهيد القواعد ابن تركه را شروع به خواندن كرديم . ميرزا را عادت بر اين بود كه تا كتابى را تصحيح نمىكرد شروع به بحث نمىنمود ، آقا ميرزا طاهر مىگفت مىديدم آن تمهيد القواعدى كه در نزد آقا محمّد رضا خوانده بوديم صفحه به صفحه و گاهى سطر به سطر افتاده داشت و او به نيروى بيان عرفانى ، مباحث كتاب را تقرير مىنمود . ليكن مرحوم ميرزا ابو الحسن جلوه ابتدا تمام كتاب را اصلاح مىكرد ، سپس درس مىگفت ، از اين مقايسه كوچك طرز دقت و تحقيق ميرزاى جلوه با روش تدريس عارف قمشهاى كاملا آشكار و مبرهن مىشود . آقا محمّد رضا قمشهاى با حاج ملّا هادى سبزوارى معاصر بودند . ليكن رونق حوزه درس حكيم سبزوارى بيشتر از محفل بحث عارف قمشهاى بود . از آقا محمّد رضا ، علت را پرسيدند ، با نهايت انصاف و بىنظرى در پاسخ شاگردانش گفت : چون زهد و ورع حاجى بر مقام علمى او غلبه دارد عاشقان حكمت و عرفان بيشتر به حوزههاى علمى و روحانى وى به سبزوار مىشتابند . » « 1 » اين عارف بزرگ كه فردى ژوليده حال بوده و در سلك قلندران مىزيستهاند ، در فكر خانومان نبوده و اعتنايى به ظواهر دنيوى نداشته در اين مورد مرحوم استاد فاضل آقا جلال الدين همايى - رحمه اللّه - از استاد خود آقا شيخ محمّد حكيم خراسانى و ايشان از استاد خود حكيم و الا مقام جهانگير خان قشقايى - رحمة اللّه عليهما - نقل مىكند كه :
--> ( 1 ) - مدرسى چهاردهى ، مرتضى - تاريخ فلاسفه اسلام - ص 237 .