محمد حسن بن محمد باقر صفى عليشاه
44
عرفان الحق ( فارسى )
وحشت و حيرتش غالب آيد . اما سير على الله كه سيم مرتبه سالك را بود . در اين سير كشف حقايق اشياء شود و سر حقيقت رو كند . اين منزل را جبروت اعلى و مثال مطلق و غيب مضاف گويند ، و اوراق هستى ما سوى را در اين بحر شويند . خورشيد وجود از افق شهود سالك سرزند ، سيلاب ربوبيت ذى الجلال با كمال هيبت و استقلال از جبال عزت لا يزال سرازير گردد و شهربند انانيت و بنياد حواس و هستى و مكنت عارف را از بيخ بركند . دنيا و آخرت فراموش شود ، حسنات اعمال بر باد فنا رود ، دل از خوف و رجا فراغت يابد ، مجال قبض و بسط در حال نماند . [ بيان سير مع الله ] از اين بعد منزل توحيد است و بيان سير مع الله بتأييد خلاق مجيد . در اين سير سالك را كشف اعيان ثابته ميسر شود و باب توحيد مفتوح گردد و غبار كثرت به صفاى نور وحدت از ارض طينت عارف برخيزد . اشياء متكثره امكانى بجمع اعيانى راجع شوند . قطرات وجود ممكنات ببحر بساطت رسند و متحد گردند . اينجا خطاب لِمَنِ الْمُلْكُ الْيَوْمَ لِلَّهِ الْواحِدِ الْقَهَّارِ ( 46 ) به گوش وحدت عارف آيد و از هوش برود و از خود غايب شود . نهنگ إِنَّ بَطْشَ رَبِّكَ لَشَدِيدٌ ( 47 ) إِنَّهُ هُوَ يُبْدِئُ وَ يُعِيدُ ( 48 ) از درياى غيب الغيوب سر برآرد و فلك حضور يعنى دوئيت عارف را بكام غيبت فروبرد و باز در بطن حوت لاهوت نداى عَلَى الْحَيِّ الَّذِي لا يَمُوتُ ( 49 ) بسمع ثبوت سالك رسد و عينش در عيان وَ اللَّهُ مِنْ وَرائِهِمْ مُحِيطٌ ( 50 ) بَلْ هُوَ قُرْآنٌ مَجِيدٌ ( 51 ) فِي لَوْحٍ مَحْفُوظٍ ( 52 ) ثابت شود .