در « ابواب » التذاذ به احكام شرع ، و غضب بر مخالف دين . و در « معاملات » معاينه جذب از حبل توفيق . و در « اخلاق » شهود اختصاص به اخلاق الهى . و در « اصول » مشاهدهء صحت قصد ، و عزم به هدايت حق . و در « اوديه » تنوّر عقل به نور حق ، و ديدن تلوين اقسام از حق . و در « احوال » شهود تجلّيات اسمايى ، و ديدن فيض يحبّونه از اثر يحبّهم . و در « ولايات » تصفيهء وقت را از ملاحظهء اغيار ، از حق دانستن . و در « حقايق » شهود ذات حق در صور اسما . و در « نهايات » شهود كثرت در وحدت به صرف معرفت ، و ظهور اشارت و بروز فراست . باب الفراسة قال اللّه تعالى : إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِلْمُتَوَسِّمِينَ « 1 » يعنى « 2 » به درستى كه در ظهور قدرت ما به إهلاك « 3 » مفسدان نشانه‌ها است مر متفكّران و متفرّسان « 4 » را . التوسّم التفرّس ، و هو استيناس حكم غيب « 5 » من غير استدلال بشاهد ، و لا اختبار « 6 » بتجربة . توسّم در لغت عرب « 7 » به فراست ديدن چيزها است ؛ و تفرّس در اصطلاح قوم به احكام غيبى و كيفيت وقوع آن مستأنس شدن است پيش از ظهور و وقوع آن ، بىآنكه « 8 » دليلى « 9 » ظاهر بر وى دلالت كند ، چنان كه برق بر باران و دود بر آتش ؛ و بىآنكه به « 10 » تجربه آزمايش آن « 11 » كرده باشند ، چون وقوع سكر بعد از شرب مسكرات و اسهال طبيعت بعد از تناول مسهلات . و آنچه از نجوم و رمل و حصاة و شعير مىگويند از مقولهء كهانت است . و آنچه از هيئت « 12 » اعضا بر احوال نفس استدلال مىكنند « 13 » از قبيل فراست « 14 » مصطلح اين طايفه

--> ( 1 ) . الحجر / 75 . ( 2 ) . ج : + كه . ( 3 ) . ج : باهلال . ( 4 ) . ع : متنزّلان . ( 5 ) . ج : الغيب . ( 6 ) . ج : الاختبار . ( 7 ) . ع : - عرب . ( 8 ) . ج : نى . ( 9 ) . ج : دليل . ( 10 ) . ع : - به . ( 11 ) . ج : - آن . ( 12 ) . ج : سيأت . ( 13 ) . ع : مىكند . ( 14 ) . ج : + اين .