و اين ذكر خلاص شدن است از فترت غفلت . « 1 » و البقاء مع الشّهود ، و باقى بودن است با دوام شهود حضرت . و لزوم المسامرة . و التزام مسامرت و مؤانست ، كه به حق گويد و از حق شنود . و سايهء وجود وى در نور شهود محو و متلاشى بود . و « 2 » الدرجة الثالثة : الذّكر الحقيقيّ ؛ « 3 » و هو شهود ذكر الحقّ إيّاك ، و التخلّص من شهود ذكرك ، و معرفة افتراء الذاكر « 4 » في بقائه « 5 » مع ذكره . درجهء سيم ، ذكر حقيقى است « 6 » و آن مشاهدهء ذكر حق است مر تو را ؛ يعنى دريابى اين را كه تو « 7 » مظهر ذاكريّت حق تعالى « 8 » گشته‌اى ، حق تعالى تو را به اين ذكر ياد كرده است در ازل آزال ؛ و اين ذكر بين الذكرين است : يكى ذكر ازلى ، ديگر ذكر ابدى كه موعود « 9 » فَاذْكُرُونِي أَذْكُرْكُمْ « 10 » است . پس ، از شهود ذكر خود « 11 » خلاص شوى ؛ كه خود را از ميانه بردارى تا در ميان راهيابى ، و بشناسى كه ذاكرى كه از شهود ذكر خود خلاص ناگشته دعوى ذكر حقيقى كند ، مفترى و كاذب بود . فصل صورت ذكر در « بدايات » اذكار ظاهر است . و در « ابواب » ذكر خفى . و در « معاملات » ذكر « 12 » فَعَّالٌ لِما يُرِيدُ * « 13 » به ملاحظهء توحيد افعال . و در « اخلاق » ذكر تخلّق به اخلاق الهى . و در « اصول » خلاص از نسيان به دوام حضور . و در « اوديه » تلقّى معارف و حقايق

--> ( 1 ) . ج : علت . ( 2 ) . ع : - و . ( 3 ) . ع : الحقيقة . ( 4 ) . ج : الذكر . ( 5 ) . ج : بقايه . ( 6 ) . ع : - است . ( 7 ) . ج : - تو . ( 8 ) . ج : - تعالى . ( 9 ) . ج : + كه . ( 10 ) . البقرة / 152 . ( 11 ) . ع : حق . ( 12 ) . ع : - ذكر . ( 13 ) . هود / 107 و البروج / 16 .