وَ اقْتُلُوهُمْ و بكشيد مقاتلان خود را حَيْثُ ثَقِفْتُمُوهُمْ هرجا كه يابيد ايشان را در حل و حرم وَ أَخْرِجُوهُمْ و بيرون كنيد ايشان را از حرم مِنْ حَيْثُ أَخْرَجُوكُمْ از آنجا كه شما را بيرون كرده‌اند يعنى از مكه وَ الْفِتْنَةُ و شرك آوردن ايشان أَشَدُّ مِنَ الْقَتْلِ سخت‌تر است در ناپسنديدگى از كشتن شما ايشان را در حرم وَ لا تُقاتِلُوهُمْ مقاتله مكنيد با كافران عِنْدَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ نزديك مسجد حرام مراد همه حرم است حَتَّى يُقاتِلُوكُمْ فِيهِ تا وقتى كه ايشان كارزار كنند با شما در حرم و خود هتك حرمت كنند فَإِنْ قاتَلُوكُمْ پس اگر ايشان ابتداء بقتال شما كنند فَاقْتُلُوهُمْ پس بكشيد ايشان را و باك مداريد كه ايشان حرمت حرم بر طرف نهاده‌اند و ابواب مقاتله گشاده‌اند كَذلِكَ همچنين است جَزاءُ الْكافِرِينَ پاداش كفار ستمكار فَإِنِ انْتَهَوْا پس اگر از شرك بازايستند فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ پس به درستى كه خداى آمرزنده‌ست گناهى را كه در زمان كفر مرتكب شده‌اند رَحِيمٌ مهربان است كه نه بركت اسلام ايشان را بدار السلام مىرساند وَ قاتِلُوهُمْ و با مشركان قتال كنيد حَتَّى لا تَكُونَ فِتْنَةٌ تا آن غايت كه فتنه نباشد يعنى از شرك اثر نماند وَ يَكُونَ الدِّينُ و باشد پرستش و طاعت لِلَّهِ مر خداى را فَإِنِ انْتَهَوْا پس اگر از مشركان بازايستند از كفر فَلا عُدْوانَ پس نيست ستمكارى يعنى جزاى آن إِلَّا عَلَى الظَّالِمِينَ مگر بر ستمكاران الشَّهْرُ الْحَرامُ ماه حرام يعنى ذىالقعده اين سال كه به عمره قضا مىرويد بِالشَّهْرِ الْحَرامِ به ماه حرام است يعنى ذىالقعده ماضى كه شما را منع كردند معنى آنست كه اگر جنگ كنند مترسيد كه ايشان در آن ماه حرام شما را از مكّه بازداشتند شما نيز درين ماه حرام اگر قتال كنيد بعوض آن دمار از ايشان برآريد وَ الْحُرُماتُ قِصاصٌ و حرمتها را مساوات است يعنى ترك حرمت شما اين ماه را بدل است از ترك حرمت ايشان آن ماه را فَمَنِ اعْتَدى عَلَيْكُمْ پس هر كه بر شما ظلم كند به ابتداى مقاتله فَاعْتَدُوا عَلَيْهِ پس شما نيز برو ستم كنيد يعنى با او قتال نمائيد اين لفظ بر سبيل مشاكلت است و مراد آنكه جزاى ستم او به دو رسانيد بِمِثْلِ مَا اعْتَدى عَلَيْكُمْ بمانند آن چيزى كه بر شما ستم كرده است وَ اتَّقُوا اللَّهَ و بترسيد از خداى و پرهيزگارى كنيد وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ و بدانيد كه خداى مَعَ الْمُتَّقِينَ با پرهيزگاران است به نصرت و معاونت و چون حضرت رسالت‌پناه ص عزم عمره قضا كرد جمعى گفتند كه ما توشه راه نداريم و آنها را كه دسترس هست بما چيزى نمىدهند كه توشه راه سازيم حكم شد كه -