عبد الرحمن جامى
15
أشعة اللمعات ( فارسى )
در دست نيست و نامش به گوش ما نرسيده است . به خدا پناه مىبريم كه اگر محيى الدّين مقصودش متوكّل عباسى لعين ، مشروبساز و قمارباز و يار آلات موسيقى ( تنبور ) ، بوده باشد ! يعنى كسى كه در رأس شقاوت و سركرده پستى و رذالت ناصبى ، دشمن اهل بيت عصمت و طهارت و نيز دشمن آشكاراى ابو الائمّه و خليل النبوّة ، ولى اولياء و امام الائمّه هدى عليهم السّلام بود . اين لعين پست بر اشقياء بنى اميّه فزونى داشت و انواع رذالت و دشمنى و مسخره كردن را نسبت به ائمّه اطهار عليهم السّلام روا داشت . تاريخ كارهايى را از او نقل مىكند كه قلم از بيانش شرم دارد » . اين در حالى است كه معتقد هستم معاندت و خبث طينت متوكّل بيشتر از يزيد بن معاويه است و دلايل اين مطلب را در مباحث و رسايل اعتقادى به تفصيل بيان كردهام . 3 . حكيم عالىقدر ، ملّا على نورى « 1 » قدس سرّه در بخشى از سخنان صدر المتألهين كه در نتيجه همفكرى و همعقيدگى وى را با ابن عربى مىرساند ، مىفرمايد : « همه اين سخنان نظر به بدعتى دارد كه شيخ مميت الدّين معروف به محيى الدّين عربى در دين اسلام گذاشته است . بهطورىكه كلا عذاب و عقاب و انتقام الهى را در آخرت از اساس ، نفى و انكار كرده است ؛ اين بدعتگذارى از ناحيه ابن عربى و طرفدارانش ، به دليل شبههاى است كه از طرف گروهى از اصحاب بحث و نظر از متكلّمين ، نشأت گرفته است ؛ آنها معتقدند كه بر اساس قاعدهء حسن و قبح عقلى ، منافات دارد كه حقّ تعالى فردى را كه در يك برههء زمانى كوتاه گناهى مرتكب شده است ، الى الأبد عذاب كند و اين با وجود افضال و احسانش سازگارى ندارد و بر خلاف
--> ( 1 ) . استاد اعظم آخوند ملّا على بن جمشيد نورى مازندرانى ، بزرگترين استاد در حكمت متعاليه و زندهكنندهء طريقهء ملّا صدرا ، مدرّس نامدار اواخر قرن دوازده و نيمه اوّل قرن سيزده هجرى قمرى ، داراى مقامى بىرقيب در بين شارحان و مروّجان مبانى صدر المتألهين است ، و مسلّما اگر او ظهور ننموده بود ، و از حدود بيست و پنج تا نزديك صدسالگى به تدريس كتب ملّا صدرا اشتغال نداشت ، صدر المتألهين شناخته نمىشد و مقام خود را به دست نمىآورد . طى چندين سال تدريس ، تعداد كثيرى از بزرگترين حكما و عرفا و محققان متخصّص در مشرب ملّا صدرا ، از حوزه پرفيضش بهرهها جستهاند . برخى از آن بزرگان عبارتند از : سيّد رضى لاريجانى مازندرانى ، آخوند ملّا آقاى قزوينى ، آخوند ملّا عبد اللّه زنوزى ، ملّا محمّد جعفر لنگرودى لاهيجى ، آخوند ملّا اسماعيل دركوشكى ، حكيم حاج ملّا هادى سبزوارى ، ملّا زين العابدين نورى ، ميرزا حسن چينى ، ميرزا حسن نورى فرزند برومند آخوند نورى ، آخوند ملّا رضاى تبريزى ، آخوند ملا مصطفى قمشهاى ، و جمع بسيار ديگرى كه در حوزهى فيّاض اين حكيم فرزانه تربيت شدهاند . م .