عبد الرحمن جامى
77
مرقع نى نامه جامى ( فارسى )
نسخهها 1 ) هرچند مرقّع نىنامه به اعتبار قدمت و ارزش ذاتى خود و امتياز ملازمت و منادمت ادبى خوشنويس و سراينده از متنهاى اصيل و معتبر نىنامه به شمار مىآيد ، با اين همه در ويرايش نسخههاى خطى اصولا اكتفا و اعتماد بر يك نسخه ، به شرط وجود نسخهء ديگر ، روشمندانه و احتياطآميز نيست . بخصوص در متنها و نسخههايى از نوع اين مرقّع كه به قصد خوشنويسى و عرض هنر نوشته شده باشد هميشه اين احتمال وجود دارد كه اصالت متن تحت تأثير اولويّتهاى زيبايىپردازى و ارزشهاى هنرى قرار گرفته باشد و كاتب خوشنويس در بست و گشادكرسى و تركيب خط كلمهاى قلمپذير و شكلگير را ، در مقياس زيبايى شناخت خوشنويسى ، بىاعتنا به اعتبارات ادبى و انحرافات سبكى ، در جاى كلمهاى اصيل از جنبهء ادبى ، ولى قلمگريز و نادلپسند از نظر خوشنويسى ، جايگزين ساخته باشد . تصرّف در لفظ و عبارت ، به خاطر زيباسازى شكل و تركيب ، البته رويّهاى است ديرين در سنّت باستانى خوشنويسى ايرانى در همهء ادوار تاريخى آن . در متنهاى خوشنويسىشدهء مانوى هم غالبا اينگونه تصرّفات ذوقى و خوشنويسانه ديده مىشود . 2 ) در بازنويسى متن نىنامه ، به منظور حفظ اصالت متن ، روش ويرايش مقايسهاى يا تطبيقى كه در نشر اينگونه نسخههاى اصيل و نفيس معمول است به كار برده شد . متن مرقّع اساس قرار گرفت و با سه نسخهء ديگر از نىنامه مقابله شد و اختلاف نسخهها به