باب سيّوم در ذكر رياضات و مجاهدات شيخ الاسلام ، قدّس اللّه روحه بدان ، رحمك اللّه ، كه آن مجاهدات كه شيخ الاسلام ، قدّس اللّه روحه ، [ را ] بوده و رياضاتى كه وى كشيده و دوام مشغولى در اين كار كه او را بوده از متأخّران كسى را نبوده است ؛ چنان‌كه از زمان طفوليت تا آخر عمر ، لحظه‌اى از مجاهدات و رياضات نياسود ، و در همه عمر از مطعومات و ملبوسات چنانچه مراد نفس بود نداد ، و قدومى هرگز به آرزوى نفس ننهادى . و از طفوليت درين كار بود ؛ و چنان‌كه از پيش ياد كرده شد ، و هر روز كه بودى ، در مجاهده و رياضت و گرسنگى و بىخوابى بيفزودى . و در چهل سال كه اين كمينهء خاكى را ملازمت آستانهء رفيعهء اسلام‌پناه بود ، هرگز نديدم كه شيخ ، قدّس اللّه روحه ، طعامى خوش خوردى يا لباسى به تكلّف پوشيدى ؛ بلكه هميشه روزه داشتى و به كسيراتى « 1 » و اندك آشى نرم بىچربش افطار كردى . و در آخر عمر ، ازبس‌كه ضعف جسمى در شيخ مىيافتم ، گاه‌گاهى قدرى گوشت دران طبخ مىانداختم ؛ و چون تمام مىشد ، گوشت از آن بيرون مىآورديم و جداگانه به خدمتش مىبرديم . و چون بوى آن بشنودى ، بدانستى كه گوشت در آن كرده‌اند و منع فرمودى . و بسيار بودى كه مبالغه

--> ( 1 ) . اين واژه را در فرهنگ‌هاى لغت نديدم . ظاهرا به معنى خرده‌نان است .