اشكالات برخى از محققان از متكلمان مانند شارح مواقف ملا سعد و بعضي از محشين تجريد نزد راسخ در حكمت متعاليه ناوارد و برخى از آن مناقشات اوهن از بيت عنكبوت است كه « أَوْهَنَ الْبُيُوتِ لَبَيْتُ الْعَنْكَبُوتِ » . حقايق ممكنه اگر چه باعتبار نفس ماهيت بىنياز از علت و در تحقق و وجود به علت محتاجند و علت مفيض وجود بمعلول ممكن است ، و اين وجود را قائلان به اصالت ماهيت امر اعتباري متحقق در ذهن مىدانند و آن را از معقولات ثانيه دانسته‌اند . جواب آنكه أمور اعتباريه بحسب وجود ذهني قائم به معتبر و اعتباركننده‌اند ، معتبر علت امر اعتباريست ، مضافا بر اين ، معتبر خود بحسب وجود خارجي و تحقق واقعي محتاج است و بدون علت موجود نمىشود . با صرف نظر از وجود بطور مطلق ، بايد حقايق خارجيه عدم صرف باشند ، چه آنكه ماهيات بحسب نفس ذات نه موجود و نه معدوم است و بدون علت در خارج تحقق ندارد و شئ بحسب واقع يا موجود است يا معدوم و صدق وجود و موجود بر ماهيت باعتبار ضميمهء وجود مفاض از علت است و صدق آن بر نفس وجود بالذاتست . از آنجا كه طبيعت وجود به‌خودىخود ( از باب اقتضاى طبايع وجوديه عدم اختلاط با اغيار و امورى كه طبيعت را از صرافت و محوضت خارج مىنمايند ) صرف وجود و هستى صرف است موجود است به ضرورت ازليه و چون حقيقت وجود خارج از سنخ طبايع ممكنه و حقايق جوهريه و عرضيه است و در تخوم ذات واجب و ضرورىالوجودست ،