ابن اصطلاح را عرفا از كلام خير المرسلين خواجه عالم حضرت ختمى نبوت گرفته‌اند ، چه آنكه أبو رزين عقيلى از آن حضرت پرسيد « اين كان ربنا قبل ان يخلق الخلق ؟ قال - ص - : كان في عماء ما فوقه . . . » . با مقدمه‌اى كه ذكر شد معلوم شود كه - عما - را تارة بين مقام احديت ، مرتبه مبرّا از كثرات نسبيه و مرتبه واحديت داراى كثرت إضافي و تارة بين واحديت و مقام خلق و كثرت حقيقي « 1 » اعتبار نموده‌اند ، كه در صورت أول واسطه بين شمس ذات و مقام احديت وصفيه و مقام واحديت كه

--> ( 1 ) - يجب ان يعلم كه سائل از حضرت رسالت پناه سؤال از مقام ذات و مرتبه و مقام حق باعتبار غيبت وجود ننموده است ، بل كه از حق باعتبار تجلى باسم رب مربى عالم سؤال نموده است ، در اين صورت ( از آنجا كه ق مكان ندارد و متمكن در امرى نمىباشد ) مورد سؤال آنست كه رب قبل از تجلى در مربوبات و استعدادات بچه نحو از وجود و در چه مرتبه و درجه از هستى تحقق دارد و در رتبهء مقدم بر مخلوقات و استعدادات موجوده در عالم وجود ، چه امرى متحقق است ؟ اين كان ربنا قبل ان يخلق الخلق ، فقال - ص - في عماء ، ما فوقه هو و ما تحته هواء . مراد از ابر رقيق و تنك ، بخار لطيفى است كه كلمات وجوديه و حقايق امكانيه از آن ظاهر مىشوند و اين همان دم و نفس رحمانى است كه حق از ناحيهء تجلى باسم رحمان و مادة المواد هستى و هيولاى أولى آفرينش ، كليه كلمات وجوديه را در صفحات عالم ظاهر نموده است . مطالب ديگر پيرامون اين حديث بيان شده است كه تقرير آن مطالب و تحقيق پيرامون آنها محتاج به تفصيل است .