فريد الدين العطار النيسابوري
مقدمه 33
ديوان عطار ( فارسى )
استاد فروزانفر به نويسنده اشارت فرمودند كه با در دست داشتن نسخهاى بدين صحّت و قدمت ديوان عطّار را تصحيح نمايد و براى تشويق و تأييد نويسنده شرحى كه مايهء دلگرمى و استظهارش گرديد بيان داشتند و نسخهء قديمى ديگرى از غزليات عطّار را كه متعلق به ايشان بود به نگارنده مرحمت كردند . نويسندهء اين سطور دستور استاد را بجان و دل پذيرفت و اشارت ايشان را بشارتى از غيب دانست و تصحيح ديوان عطّار را وجههء همّت خويش قرار داد . فرداى آنروز نسخهء نفيس عطّار را از صندوق « 1 » كتابخانه بيرون كشيد و اوّلين كارى كه كرد نسخه را از ابتدا تا انتها با كمال دقت استنساخ كرد و فهرست كاملى از غزليات به ترتيب حروف قوافى مرتّب ساخت ، سپس از نسخهء مرحمتى استاد نيز به همين ترتيب فهرستى ترتيب داد ، ولى چون نسخهء نفيس مجلس بيش از 357 غزل نداشت و نسخهء استاد نيز به جهاتى كه شرح آن خواهد آمد براى تصحيح ديوان عطّار كافى به نظر نرسيد به كتابخانهء سلطنتى رفت و از نسخهء كلّيات عطّار موجود در آن كتابخانه كه از ديرباز با آن آشنائى داشت « 2 » عكس گرفت و براى آن نيز فهرستى به ترتيب حروف قوافى مرتّب ساخت ولى از پاى ننشست و از جستجو دست نكشيد و همچنان براى تحصيل نسخهاى ديگر بتفحّص پرداخت تا آنكه دوست مهربان و دانشمند آقاى دكتر مهدى بيانى نيز يك نسخهء بسيار نفيس ديگر از ديوان عطّار كه متعلق به ايشان بود به نويسنده امانت داد و با در دست داشتن چهار نسخهء قديمى اسباب كار تصحيح ديوان عطّار از همه جهت فراهم گرديد و جاى عذرى باقى نماند .
--> ( 1 ) - كتب خطى نفيس كتابخانهء مجلس در شش صندوق آهنى نسوز نگهدارى مىشود . ( 2 ) - نگارنده در هيجده سال قبل در ايامى كه خاورشناس دانشمند آقاى پرفسور ريتر در تركيه اقامت داشت و به كار تصحيح و نشر بعضى از آثار عطار پرداخته بود به توصيهء خاورشناس محقق و ايران دوست آقاى پرفسور هانرى كوربن چند قسمت از اين كليات را عكسبردارى كرد و براى ايشان فرستاد و بعدها نيز مكرر با اين كليات سر و كار پيدا كرد .