سديد الدين محمد غزنوى

مقدمه 80

مقامات ژنده پيل ( فارسى )

نفحات الانس علاوه بر مقامات محمد غزنوى از اين كتاب هم استفاده كرده ولى از ذكر آن خوددارى ورزيده است . نسخه‌اى از خلاصة المقامات را چنان كه پيشتر نيز گذشت ، خاورشناس روسى ايوانف ، در بخارا يافت و آن را در مجلهء انجمن همايونى آسيائى انگلستان به سال 1917 با مقدمه‌اى به زبان انگليسى بچاپ رسانيد . اين نسخه ناقص و چاپ آن نيز پر از خطا و اشتباه است . وى بعدها نسخهء ديگرى از همين كتاب را در كتابخانهء انجمن همايونى آسيائى بنگال پيدا كرد و شرح آن را در مقاله‌اى در مجلهء انجمن آسيائى انگلستان به سال 1922 درج نمود « 1 » . دو رساله ضميمهء مقامات : نسخهء مقامات تأليف محمد غزنوى كه اينك بچاپ مىرسد علاوه بر رسالهء سمرقنديه كه مجموعه‌اى از جوابهاى شيخ احمد به چند پرسش است داراى دو فصل يا مقالهء ضميمه مىباشد كه چون به‌منزلهء تكملهء مقامات محسوب مىگردد آنها را بچاپ مىرسانم . نخست رسالهء كوچكى است تأليف كوچك‌ترين پسر شيخ احمد يعنى شهاب الدين اسماعيل . وى در اين رساله كوشيده است از راه چند دليل معقول و منطقى بزرگوارى پدرش شيخ احمد را براى كسانى كه معتقد بكرامات نبودند ثابت كند . ظاهرا پيروان احمد را بيشتر مردمى خوش‌باور و ساده تشكيل مىدادند و از چندين حكايت موجود در مقامات برمىآيد كه شيخ در تمام دوران زندگانيش با طبقه‌اى از مخالفين كه غالبا علما و فقها و اهل فهم و دانش بودند و به‌آسانى زير بار اصول و مبانى صوفيانه و روايات گروه پيروان دلداده نمىرفتند در نبرد بوده است . شهاب الدين اسماعيل پسر او در اين رساله به اين گروه مردم پاسخ مىدهد و تأليفات شيخ را با وجود بمكتب نرفتن و درس نياموختن و تربيت

--> ( 1 ) - فهرست نسخ خطى فارسى كتابخانهء انجمن آسيائى بنگال ، ج 1 ، شمارهء 24 .