فرزندانى برومند را كه هريك در روزگار خويش امامى و پيشوائى هستند معجز حقيقى شيخ و دليل بر بزرگى او مىشمرد . اين رساله را مولانا عبد الرحمن جامى نيز ديده و از آن در تأليف نفحات الانس استفاده كرده است ( رجوع شود به جدول تطبيقى كه استاد ماير در مقالهء خود آورده است ) . تاريخ تأليف البته قرن ششم است و تقريبا در يك زمان با كتاب مقامات بوجود آمده است . ضميمهء دوم رساله يا مقاله‌ايست در شرح كراماتى كه پس از وفات شيخ الاسلام بروز كرده است ، از قبيل معالجهء بيمارى معتقد يا هلاك دشمنى بزرگ كه قصد آزار فرزندان يا اعقاب شيخ را داشته است يا بخواب اشخاص آمدن و آنان را از امور مخفيه خبر دادن و امثال آن . تاريخ تأليف اين مقاله به حكم دو موضع كتاب بايد در حدود 751 - 752 باشد ( رك : حكايت 11 ، ص 312 ) . ولى در يك جا نيز چنين آمده است : « آن چنان بود كه برادرم عماد الدين رحمة اللّه عليه بعد از وفات شيخ الاسلام به چند سال به ديه استاد رفته بود » ( حكايت 4 ، ص 299 ) . مىدانيم كه عماد الدين نام يكى از پسران شيخ است و ذكر « بعد از وفات شيخ الاسلام به چند سال » نشان مىدهد كه مقصود فرزند شيخ است نه كسى از نوادگان او . بنابراين رسالهء مزبور اثر قلم دو تن يا بيشتر در زمانهاى متفاوت است . شايد جزئى كه پسر شيخ نوشته دنبالهء همان رسالهء نخستين است و مؤلف آن شهاب الدين اسماعيل مىباشد . به‌هرحال مقاله‌ايست كه در حقيقت تتمهء مقامات محسوب مىشود . رسالهء سمرقنديه : پيش از اين گذشت كه رسالهء سمرقنديه مجموعه‌ايست از مكاتيب شيخ احمد در پاسخ به پرسش‌هائى كه از اطراف خاصه از سمرقند به دو رسيده است . مجموعهء حاضر كه كتاب مقامات جزئى از آنست با رسالهء سمرقنديه آغاز مىگردد ، ولى اول آن افتاده يعنى آنچه از رسالهء سمرقنديه در اين