حاج ملا هادي السبزواري ( يا يكى از شاگردانش )

پيشگفتار و مقدمه 28

هادي المضلين ( فارسى )

امامت و معاد . از اين‌رو ، برخى از آثار كلامى شامل پنج بخش اساسى مبتنى بر پنج اصل اعتقادى يادشده مىباشند . اثر حاضر يعنى هادى المضلّين نيز تا حدودى اين‌چنين است . مؤلّف خود در مقدّمه تصريح دارد كه كتاب از پنج بخش اساسى تشكيل شده : 1 . توحيد 2 . عدل 3 . نبوّت و امامت 4 . معاد 5 . آنچه به تجربه ثابت شده است . همان‌گونه كه مشاهده مىشود ، او بر خلاف روش متداول ، مبحث امامت و نبوّت را درهم مىآميزد ، چون بر اين باور است كه همان‌گونه كه در خارج ، امامت دنبالهء نبوّت و امام پيرو نبىّ مىباشد و به ديگر سخن : نبىّ ، علّت حدوث شريعت و امام علّت بقاى آن است ، در عالم اثبات نيز نمىتوان اين دو بحث را از هم جدا كرد . او خود در اين‌باره مىگويد : « همچنانكه مجموع امور نبىّ و ولىّ در معيّت و حضور يكديگر كامل مىشود ، در تحرير مطالب نبوّت و ولايت نيز انفكاك مقدور نيست ، بدون امتزاج مطلقا ثابت نخواهد شد . » « 1 » بخش پايانى بر خلاف تمامى آثار كلامى اختصاص به مباحث طبيعى دارد كه به تجربه به اثبات رسيده‌اند ، مباحثى چون چگونگى به وجود آمدن فصول چهارگانه ، باران ، برف ، تغييرات جوّى ، رعدوبرق ، و آب‌وهوا . مرحوم شيخ آقا بزرگ طهرانى دربارهء اين اثر و موضوع آن مىنويسد :

--> ( 1 ) . اثر حاضر ، ص 51 .