پيشگفتار ابو معين ناصر بن خسرو بن حارث قباديانى بلخى ( 394 - 481 ق ) از شاعران و نويسندگان بزرگ زبان و ادب فارسى است . از اين شاعر دانشمند آثار چندى به صورت منظوم و منثور بر جاى مانده است . آثار منظوم او در نهايت متانت و جزالت است ، امّا از آنجا كه به قصد نشر دعوت مذهبى و به زبان فلسفى و ادلّهء عقلى سروده شده ، از شور شاعرانه خالى است . زبان شعرى وى كهن‌تر از شاعران هم عصر اوست و بيشتر به سروده‌هاى شاعران عهد سامانى ماننده است ، با اين حال تركيبات جديد عربى و فارسى شعر او را از سروده‌هاى شاعران آن دوره ممتاز مىسازد . « 1 » آثار منثور ناصر خسرو كه اينك موجود است و در انتساب آنها به او شكّى نيست ، عبارتند از : جامع الحكمتين ، زاد المسافر ، سفرنامه ، گشايش و رهايش ، و وجه دين . سفرنامه شرح سفر هفت سالهء اوست كه به سال 437 ق آغاز شد « 2 » و با مراجعت او به بلخ در سال 444 ق پايان پذيرفت . « 3 » هر چند سفرنامه نخستين اثر منثور ناصر خسرو است ، ولى نسبت به ديگر آثار او روان‌تر و به نثرى تازه‌تر نوشته شده است .

--> ( 1 ) . ر . ك : سخن و سخنوران ، صص 154 - 155 و تاريخ ادبيّات در ايران ، ج 2 ، ص 454 . ( 2 ) . ر . ك : سفرنامه ، ص 2 . ( 3 ) . ر . ك : همان ، ص 174 .