السيد جلال الدين الحسيني الأرموي المحدث

652

تعليقات نقض ( فارسى )

تعليقهء 95 ( ص 215 ؛ س 13 ) آيا هارون الرشيد زبيده را طلاق داده يا نه ؟ اينكه مصنّف ( ره ) گفته : « و زبيده زن هارون الرشيد شيعيّه و معتقده بوده است و چون هارون الرشيد را مذهب او محقّق شد سوگند خورد كه او را به دو كلمه طلاق دهم بيشتر نه ، بر كاغذى نوشت كه : كنت فبنت ( تا آخر ) » . اين قصّه در غير اين كتاب به نظر نگارنده نرسيده است و گويا در مآخذ موجوده نيز به نظر بزرگان نرسيده است ، قاضى شوشترى ( ره ) در مجلس اوّل از مجالس المؤمنين تحت عنوان « تبريز » ( ص 35 چاپ اوّل ) گفته : « شيخ أجلّ عبد الجليل رازى در كتاب نقض آورده كه چون هارون الرشيد غلوّ زبيده را در تشيّع بديد سوگند بخورد كه او را به دو كلمه طلاق دهم و بيشتر نه پس بر كاغذى نوشت كه : كنت فبنت ( تا آخر ) » . محدث قمى ( ره ) در تتمة المنتهى در ترجمهء « ابو موسى محمّد الأمين بن هارون » گفته ( ص 182 ) : « و محمّد مادرش امّ جعفر زبيده دختر جعفر بن أبى جعفر منصور بوده كه خانم زنهاى بنى عبّاس بوده و آثارى از او معروف است از جمله بناء تبريز يا تجديد و تعمير آن و بعضى عيون و آثار ديگر كه از او نقل شده و ديگر آبارى ( چاههائى ) كه در طريق مكّه حفر كرده . قاضى نور اللّه در مجالس گفته كه : زبيده شيعيّهء فدائيّه بود چنان كه شيخ أجلّ عبد الجليل رازى در كتاب نقض آورده كه چون هارون الرشيد غلوّ زبيده را در تشيّع بديد ( تا آخر قصّه ) و هم از حبيب السير نقل كرده كه تبريز را زبيده خاتون بنا نمود و پس از مدّتى بزلزله خراب شد و متوكّل بتجديد عمارت آن پرداخت ( انتهى ) . و در فردوس التواريخ است كه زبيده بواسطهء مرضى كه داشت از بغداد بسبب تغيير آب و هوا بجانب تبريز رفت و چون تب او بواسطهء آن بلد از او دفع