أبي الفتح الكراجكي ( مترجم : كمره اى )
94
كنز الفوائد ( گنجينه معارف شيعه اماميه ) ( فارسى )
كه بچه گناه كشته شدند ؟ ، و گويد چگونه پرسش از بيخرد درست باشد و چه فائدهايست در اين پرسش با اين كه گناهى ندارد ، موءوده چه باشد و از چه واژهاى باز گرفته شده ؟ ( و اذا الموءوده سئلت ) . جواب : گوئيم در پرسش دو وجه است يكى آنكه مقصود بازپرسى از كشنده او است و در خواست دليل بر اين جنايت كه چرا او را كشته و بچه گناهى كشته و مقصود سرزنش و سركوفت و اقامه حجت بر جنايت او است و در حقيقت كشندهها بازپرسى شوند نه دختران كشته شده و مانند آنست در تعبير قول خداى تعالى ( 36 - الاسراء ) وفا كنيد به عهد راستى كه عهد بازپرسى شود يعنى مورد مؤاخذه است . دوم - آنكه پرسش براستى از خود موءوده باشد براى سرزنش و سركوفت كشندهاش و بيان اينكه دليل براى كشتن او ندارد و بدين روش است كه خدا بعيسى بن مريم عليه السلام فرمود : ( 116 سوره المائدة ) . آيا تو بمردم گفتى مرا و مادرم را معبود خود دانيد نه خدا را ، براى سرزنش قوم آن حضرت و اتمام حجت بر آنها . اگر گويند : بنا بر اين چگونه گفتگو كرده و پرسش نموده از كسى كه خرد و فهمى ندارد ؟ جواب : برخى پندارند كه چون غرض در اين گفتار سركوبى قاتل و خوار كردن و غمناك كردن او است در اين موقف مجازات و كيفر مانعى ندارد كه طرف خطاب موءوده باشد و اگر چه او نفهمد زيرا مقصود حقيقى جز او است و اين توجه خطاب بر وجه استعاره تمثيليه است و بدين روش است كه كودك نادان كسى را زدند و او بوى گويد چرا تو را زدند و چه گناهى داشتى و براى چه تو را بىآبرو كردند و مقصود سركوبى ظالم است نه گفتگو با كودك . برخى مردم گفتند پرسش از خود موءوده گر چه براى سركوفت قاتل است ولى توجه خطاب به او در وقتى است كه عقلش كامل است و بهترين وضع را براى گفتگو دارد زيرا در روز قيامت است و آن موءوده به نعمت ابدى رسيده و بايد