الشيخ الكليني ( مترجم : مصطفوى )
67
الكافي ( أصول كافى ) ( فارسى )
قسمت دوم عقيده آنها درست است و قسمت اولش نادرست ، و آنها هم براى تصحيح قسمت اول عقيده خود بقسمت دوم تمسك نموده و قياس ميكردند ، امام صادق عليه السّلام با كمال وضوح بيان فرمود كه اين قياس مع الفارق است ، زيرا ايمان ادعاء و اثبات امريست كه سه جزء دارد ، و بايد هر سه جزئش ثابت شود : 1 - اقرار زبانى . 2 - عقيده قلبى . 3 - اعمال و كردار بدنى ، اينست ايمان واقعى و حقيقى ، ولى در ايمان ظاهرى تنها دو جزء اول و سوم كافى است و جز دوم لازم نيست ، ولى كفر نبودن يكى از اين سه چيز است كه بمحض انكار خدا ثابت مىشود . مرجئه بمعنى تأخير اندازنده و دنبال آورنده است و اين دسته را از آن جهت مرجئه ناميدند كه بر خلاف اهل ايمان عمل را از نيت پس اندازند و در رديفش نياورند و بعضى مرجئه را از ماده رجا « اميدوارى » گرفتهاند ، زيرا اين طايفه گنهكاران را اميدوارى ميدهند و مرجئه به پنج دسته تقسيم ميشوند : 1 - يونسيه . 2 - عبيديه . 3 - غسانيه . 4 - ثوبانيه . 5 - ثومنيه . اين پنج دسته هر يك رهبر مذهبى مخصوصى دارند كه باعتبار نام آن رهبر ناميده ميشوند ، چنان كه يونسيه پيروان يونس غيرى باشند و ثومنيه پيروان ابى معاذ ثومنى و هر يك از اين پنج دسته در مقام بيان عقيده خود به راه مخصوصى رفتهاند كه مرحوم مجلسى در مرآت العقول ج 2 ص 57 ذكر مىكند . پيشى گرفتن در ايمان 1 - زبيرى گويد : به امام صادق عليه السّلام عرضكردم : براى ايمان درجات و مراتبى است كه مؤمنين نسبت به آنها نزد خدا بر يك ديگر برترى دارند ؟ فرمود : آرى ، عرضكردم : خدا رحمتت كند ، برايم توضيح ده تا بفهمم . فرمود : خدا ميان مؤمنين مسابقه قرار داد ، چنان كه ميان اسبان ، در روز اسب دوانى مسابقه گذارند . و آنها را بحسب درجات سبقت فضيلت بخشيد . و هر يك از مؤمنين را طبق درجه سبقتش قرار داد و حق او را از آن درجه نكاست و هيچ دنبالى از جلو افتاده ( نزد خدا ) پيشى نگيرد و نه هيچ كم