16 . در موارد وجوب ثبت ونوشتن جلسه دادگاه ، تهيه مقدّمات آن بر قاضى واجب نيست ؛ اما در صورت فرآهم آمدن مقدمات وابزار نوشتن از بيت المال ، نوشتن وثبت بر قاضى واجب خواهدبود . همچنين در صورتي كه متقاضى نوشتن ، هزينه آن را تأمين كند . 57 برخى در وجوب كتابت بر قاضى اشكال كرده‌اند . 58 سزاوار است صورت جلسه دادگاه در دو نسخه نوشته شود ؛ يك نسخه در اختيار متقاضى قرار گيرد ونسخه دوم در دادگاه بايگانى شود . 59 17 . قاضى نبايد در اثناى شهادتِ گواهان سخنى بگويد كه گواهان در مقام شهادت از آن استفاده كنند ويا شاهد را از آنچه مقصودش بوده به مطلبي ديگر عدول دهد ؛ خواه اين سخن در نهايت به نفع أو بينجامد يا به زيانش . همچنين نبايد در ادامه شهادت شاهد سخنى بگويد كه وى آن را تتمهء گواهى خود قرار دهد وبدين سبب شهادتش پذيرفته ويا رد شود ؛ بلكه بر أو واجب است تا پايان شهادت شاهد سكوت كند . چنانچه شاهد در شهادت خود دچار ترديد گردد ، ترغيب أو به آن جايز نيست ؛ چنان كه به ترديد افكندن أو نيز جايز نمىباشد . همچنين بازداشتن بدهكار از اقرار به حقي كه بر ذمّهء أو است جايز نيست ؛ ليكن در حقوق اللَّه جايز است 60 - - ) حق ) . 18 . اگر يكى از دو طرف دعوا از قاضى بخواهد طرف ديگر را به دادگاه احضار كند ، در صورت امكان وحضور وى در آن شهر ، طرف احضار مىشود ؛ خواه مدّعى طرح دعوا بكند يا نكند ؛ اما در صورت غايب بودن طرف ، چنانچه بيرون از قلمرو ولايت قاضى باشد ، نمىتواند أو را احضار نمايد ، اما مىتواند در غياب أو - با وجود شرايط - حكم صادر كند واگر در محدودهء ولايت قاضى باشد ، با داشتن نايب در آن محل ، احضار نمىشود ؛ بلكه قاضى گواهى شهود مدّعى را مىشنود وآن را به نايب خود منعكس مىكند ودر فرض عدم وجود بيّنه ، مدعى را نزد نايب خود مىفرستد تا أو ميان آن دو حكم كند .