السيد محمود الهاشمي الشاهرودي

620

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)

اقسام : قصه يا داستان به واقعي ( درست ) وغير واقعي يا خيالي تقسيم مىشود . حكم : نوشتن ، نقل وگوش دادن به قصهء واقعي ، جايز است ، مگر آنكه مصداق يكى از محرّمات ، همچون غيبت ( - - ) غيبت ) باشد ويا مفسده‌اى بر آن مترتب گردد ، مانند ايجاد اختلاف ميان مؤمنان يا دو گروه از مسلمانان ، كه در اين صورت حرام خواهد بود . 1 بخش در خور توجهى از آيات قرآن كريم ، بازگو كردن سرگذشت پيشينيان ؛ أعم از پيامبران الهى وامتهاى آنان است . خداى تعالى پس از بيان سرگذشت حضرت عيسى عليه السلام مىفرمايد : « إِنَّ هذا لَهُوَ الْقَصَصُ الْحَقُّ ؛ 2 اين همان سرگذشت واقعي ( مسيح ) است » ، ونيز قصه حضرت يوسف عليه السلام را « أَحْسَنَ الْقَصَصِ ؛ نيكوترين داستانها » معرفى كرده است . 3 تعبير ياد شده در برخى روايات در بارهء همهء قرآن كريم به كار رفته است . 4 برخى مفسران نيز عنوان « أحسن القصص » در سورهء يوسف را شامل همهء قرآن دانسته‌اند . 5 أحسن القصص بودن قرآن از اين رو است كه قصه‌هاى آن ، راست‌ترين وسودمندترين قصه‌ها است ؛ زيرا دربردارندهء موعظه وپند براي خردمندان است ؛ 6 چنان كه در خود قرآن كريم نيز به اين نكته اشاره شده است . 7 خداى تعالى رسول گرامىاش صلّى اللَّه عليه وآله را به بازگو كردن قصه‌هايى كه به أو وحى شده ، براي امتش امر كرده است وتأكيد مىنمايد كه حكايت اين قصه‌ها شايد باعث انديشيدن آنان شود . 8 از اين رو ، نوشتن ، نقل كردن وگوش فرادادن به قصه‌هاى قرآني امرى راجح ومستحب است . 9 نوشتن وبازگو كردن داستانهاى تاريخي نادرست ودروغين حرام است . 10 حرمت گوش دادن به آنها نيز به ظاهر كلمات أكثر فقها نسبت داده شده است ؛ 11 ليكن در صورتي كه غير واقعي بودن آنها با قراين وشواهدى معلوم باشد ومخاطبان آن را بدانند ، برخى ، نقل آنها را جايز دانسته‌اند . 12