السيد محمود الهاشمي الشاهرودي
569
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)
جنايت توسط فرد يا افرادى مشخص دلالت مىكند وموجب ظنّ قاضى به صدق دعواي مدعى مىشود ( - - ) لوث ) . بنابر اين ، با نبود لوث قسامه صورت نمىگيرد . در اين صورت ولىّ دم مىتواند منكر را يك بار سوگند دهد وبا سوگند خوردن أو پرونده مختومه مىشود 5 - - ) قضاء ) . به قول مشهور ، در ثبوت لوث ، وجود اثر قتل در مقتول ، همچون جراحت ، شرط نيست . 6 در ثبوت لوث ، خلوص آن از شك ، شرط مىباشد . بنابر اين ، اگر نزديك مقتول ، كسى با سلاحي آغشته به خون ، همراه درندهاى كه انسان را مىدرد ، ديده شود لوث باطل خواهد بود ؛ زيرا احتمال مىرود ، شخص توسط درنده كشته شده باشد . 7 تعداد قسامه : شمار سوگند در قتل عمد پنجاه عدد مىباشد 8 ودر قتل غير عمد ميان پنجاه و 25 عدد اختلاف است . هر دو قول به مشهور نسبت داده شده وبر آن ادعاى اجماع نيز شده است . 9 برخى قدما در قتل عمد گفتهاند : با وجود يك شاهد بر قتل ، 25 سوگند لازم است نه بيشتر . 10 تعداد قسامه در جنايت بر اعضا اختلافى است . برخى گفتهاند : اگر مقدار دية جنايت به اندازهء ديهء كامل ( ديهء نفس ) باشد ، مانند ديهء زبان وبيني ، بنابر احتياط پنجاه سوگند لازم است ودر كمتر از آن به نسبت پنجاه سوگند ، سوگند ياد مىشود . به عنوان مثال ، اگر دية به اندازهء نصف ديهء كامل باشد ، 25 سوگند لازم است . اين قول به أكثر ، بلكه مشهور نسبت داده شده است ، حتى بر آن ادعاى اجماع شده است . 11 در مقابل ، برخى ، در صورتي كه مقدار دية به اندازهء ديهء كامل باشد ، شش سوگند ودر كمتر از آن به نسبت شش سوگند ، لازم دانستهاند . بنابر اين ، اگر دية به اندازهء يك سوم ديهء كامل باشد ، تنها دو سوگند لازم خواهد بود . 12 اين قول نيز به مشهور نسبت داده شده است ؛ بلكه بر آن ادعاى اجماع شده است . 13