احكام عضل در كاربرد نخست : در ثبوت ولايت پدر و جدّ پدرى بر دختر باكره در امر ازدواج ، ديدگاهها متفاوت است ( - - ) ازدواج ) . بنابر قول به ثبوت ولايت ، در برخى موارد ، ولايت ساقط است و دختر مىتواند بدون اذن ولىّ شرعى ازدواج كند . عضل از جملهء اين موارد است كه با تحقق آن ، ولايت ولىّ ساقط مىگردد و دختر مىتواند با همتاى خود ازدواج كند ، هرچند ولىّ او ناخشنود باشد . 6 بدون شك ، عضل با بازداشتن از اصل ازدواج تحقق مىيابد . آيا در فرض منع از قسمتى از ازدواج ، مانند منع از ازدواج موقت ، عضل محقق مىشود يا نه ؟ مسئله محل بحث است . البته عضل با منع از ازدواج با همتا در صورت تمايل دختر به ازدواج با او تحقق مىيابد ، هرچند غرض از منع ، پيدا شدن همتايى ديگر باشد . 7 در تحقق عضل ، فرقى نيست ميان اينكه ازدواج به مهر المثل ( - - ) مهر المثل ) باشد يا به كمتر از آن . بنا بر اين ، چنانچه ولىّ مانع ازدواج دختر خود به كمتر از مهر المثل ، و دختر بدان راضى باشد ، عضل تحقق مىيابد . 8 بنابر قول به ثبوت ولايت ، چنانچه دختر براى ازدواج ، مردى و ولىّ ، مردى ديگر را برگزيند ، آيا گزينش دختر مقدم است يا گزينش ولىّ ، مسئله محل اختلاف است . 9 در صورت عضل نيازى به مراجعه به حاكم شرع نيست و دختر مىتواند بدون رجوع به حاكم شرع اقدام به ازدواج كند . 10 احكام عضل در كاربرد دوم : خداى تعالى در قرآن كريم از عضل زوجه نهى كرده است ؛ از اين رو ، اين اقدام از سوى زوج محكوم به حرمت است ، 11 مگر آنكه زوجه آشكارا مرتكب فاحشه گردد در اين صورت عضل او به انگيزهء بخشيدن بعض يا همهء آنچه زوج به او داده براى رضايت دادن مرد به طلاق ، جايز است . در اينكه مقصود از « فاحشه » در آيهء شريفه چيست ؟ ديدگاهها مختلف است ؛ زنا ، هر گناهى كه موجب حدّ گردد و هر گناهى . 12