ظاهر الصلاح - - ) حسن ظاهر ظاهريه ظاهريه : از مذاهب اهل سنت . ظاهريه از مذاهب منحرف و ساخته و پرداختهء داوود بن على بن خلف اصفهانى ( 200 يا 202 - 270 ه . ق ) است كه امروزه منقرض شده است . بنيان گذار اين فرقه ابتدا شافعى مذهب بود ، سپس براى خود مذهبى خاص تراشيد كه مبتنى بود بر عمل به ظاهر كتاب خدا و سنّت پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله ، مگر آنكه دليلى بر خلاف آن دو وجود داشته باشد . از ويژگيهاى مذهب ظاهريه ، ناديده گرفتن علتهاى حكم و بها ندادن به قياس ، استحسان ، تقليد و رأى و اجتهاد است و در موارد عدم وجود نصّى از كتاب و سنت به اجماع اصحاب يا همهء علما تمسّك و بر اساس آن عمل مىكرد . 1 ظاهريه از مخالفان به شمار رفته و محكوم به احكام آن است ( - - ) مخالف ) . ظرف ظرف : وسيله‌اى براى نگهدارى چيزى . در روايات ، « آنيه » موضوع احكامى - كه خواهد آمد - قرار گرفته و نه « ظرف » ؛ هرچند به تصريح برخى لغويان ميان اين دو واژه تفاوتى نيست ؛ 1 ليكن به نظر عرف « آنيه » اخص از ظرف است ؛ از اين رو ، ظرف بر آنچه آنيه صدق مىكند ، اطلاق مىشود ؛ ليكن آنيه بر همهء آنچه كه ظرف بر آن صدق مىكند ، اطلاق نمىشود ، مانند كيسه . 2 مراد از آنيه در كلمات فقها معناى عرفى آن است ؛ ليكن در اينكه معناى عرفى آنيه چيست ديدگاهها مختلف است . برخى گفته‌اند : آنيه چيزى است كه اين ويژگيها را داشته باشد : ظرف باشد ؛

--> ( 5 ) . وسيلة النجاة / 99 ؛ منهاج الصالحين ( خويى ) 1 / 101 ؛ هداية العباد ( گلپايگانى ) 1 / 103 * ( 6 ) . العروة الوثقى 2 / 559 ؛ مهذب الاحكام 6 / 431 * ( 7 ) . جواهر الكلام 13 / 290 * ( 8 ) . مستند الشيعة 18 / 70 . ( 1 ) . بحوث فى الملل و النحل 3 / 137 - 140 ؛ ادوار علم الفقه و اطواره / 700 .