5 - أَعْطَيْتَ 1 كُلًّا مِنْهُما ما لَمْ يَجِبْ لَهُ 2 ، وَ تَفَضَّلْتَ عَلى كُلٍّ مِنْهُما بِما يَقْصُرُ 3 عَمَلُهُ عَنْهُ ، وَ لَوْ كافاتَ 4 الْمُطِيعَ عَلى ما أَنْتَ تَوَلَّيْتَهُ 5 ، لَأَوْشَكَ 6 أَنْ يَفْقِدَ 7 ثَوابَكَ وَ أَنْ تَزُولَ عَنْهُ نِعْمَتُكَ ، وَ لكِنَّكَ بِكَرَمِكَ جازَيْتَهُ 8 عَلَى الْمُدَّةِ الْقَصِيرَةِ 9 الْفانِيَةِ 10 بِالْمُدَّةِ الطَّوِيلَةِ الْخالِدَةِ 11 ، وَ عَلَى الْغايَةِ 12 الْقَرِيبَةِ الزَّائِلَةِ 13 بِالْغايَةِ الْمَدِيدَةِ 14 الْباقِيَةِ . لغت : 1 - بخشيدى ، 2 - آنچه شايسته و مستحق آن نبود ، 3 - كوتاه و كمتر است ، 4 - پاداش و مزد ، دهى ، 5 - خودت وادارش كرده‌اى ، 6 - نزديك بود ، 7 - نيابد ، 8 - پاداشش دادى ، 9 - كوتاه ، 10 - نابود شونده ، 11 - هميشگى ، جاودان ، 12 - نتيجه ، پايان ، 13 - از بين رفتنى ، 14 - بىپايان . معنا : براى هركدام از آنها اعم از نيك و بد ، يا گناهكار و درستكار ، آن‌چه راكه مستحق و شايسته‌اش نبودند بخشيدى ، و بر آنان در هر موردى خيلى بزرگوارى و احسان نمودى با اين كه اعمالشان از آن همه مهربانيهايت كمتر و ناتوان‌تر مىباشد و هرگاه به اطاعت كننده اى كه خودت به آن وادارش كرده‌اى ، به مقدار عملش پاداش و مزد مىدادى ، بى ترديد نزديك بود كه ثواب تو را نيابد ، و از دست بدهد ، و نعمت‌هايت از او گرفته شود چون توفيق عمل نيك و ثواب آن ، از ناحيه توست ، ولى با كرم و بزرگواريت براى مدت كوتاه و نابود شونده كارهاى دنياى او ، مدت طولانى و جاودانى بهشت را مرحمت مىكنى و در مقابل مدت زمان نزديك و گذرا و از بين رفتنى او ، مدت دامنه‌دارى كه پايانش طولانى و هميشگى است به وى پاداش مىدهى . 6 - ثُمَّ لَمْ تَسُمْهُ 1 الْقِصاصَ 2 فِيما آكَلَ 3 مِنْ رِزْقِكَ الَّذِي يَقْوى 4 بِهِ عَلى طاعَتِكَ وَ لَمْ تَحْمِلْهُ 5 عَلَى الْمُناقَشاتِ 6 فِي آلالاتِ 7 الَّتِي تَسَبَّبَ 8 بِاسْتِعْمالِها 9 إِلى مَغْفِرَتِكَ ، وَ لَوْ فَعَلْتَ ذلِكَ بِهِ لَذَهَبَ 10 بِجَمِيعِ ما كَدَحَ 11 لَهُ وَ جُمْلَةِ ما سَعى