الشيخ محمد هادي معرفة (مترجم: ايروانى)
98
التفسير الأثرى الجامع (تفسير اثرى جامع) (فارسى)
بود ؛ خواه نيك باشند يا بد . » « 1 » [ م / 69 ] در حديثى ديگر آمده است : « ظاهر قرآن ، همان تنزيلش است و باطن آن ، تأويلش مىباشد ؛ بخشى از آن سپرى شده و بخشى هنوز نيامده و چونان خورشيد و ماه ، در جريان است ؛ هر گاه بخشى از آن مىآيد ، مصداق مىيابد . » « 2 » حجيت ظواهر قرآن شايد اين نكته بديهى باشد كه هر تعبير قرآن كه مردم را مخاطب ساخته ، حجتى رساست ؛ چرا كه قرآن براى هدايت مردم و به زبان عربى آشكار نازل شده است ؛ تا آنان پند گيرند . « كِتابٌ أَنْزَلْناهُ إِلَيْكَ مُبارَكٌ لِيَدَّبَّرُوا آياتِهِ وَ لِيَتَذَكَّرَ أُولُوا الْأَلْبابِ » « 3 » ؛ « [ قرآن ] كتابى مبارك است كه آن را بر تو فروفرستاديم تا در آيات آن بينديشند و خردمندان پند گيرند . » در دروايات پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم و عترت او عليهم السلام ترغيب فراوانى نسبت به بازخوانى قرآن و يافتن گوهرهاى بى همتاى آن و عرضهء موارد متشابه بر آن وجود دارد . همچنين اهل بيت عليهم السلام بر يافتن حقايق و آگاهى از ظرافتهاى آن ، با ژرف نگرى در محتوايش تشويق كردهاند . خداوند مىفرمايد : « وَ أَنْزَلْنا إِلَيْكَ الذِّكْرَ لِتُبَيِّنَ لِلنَّاسِ ما نُزِّلَ إِلَيْهِمْ وَ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُونَ » « 4 » ؛ « و قرآن را بر تو فرو فرستاديم تا آنچه را به مردم نازل شده است ، بر ايشان تبيين كنى و اميد كه آنان بينديشند . » [ م / 70 ] آن گاه كه اين آيات نازل شد : « إِنَّ فِي خَلْقِ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ اخْتِلافِ اللَّيْلِ وَ النَّهارِ لَآياتٍ لِأُولِي الْأَلْبابِ . الَّذِينَ يَذْكُرُونَ اللَّهَ قِياماً وَ قُعُوداً وَ عَلى جُنُوبِهِمْ وَ
--> ( 1 ) . عياشى ، ج 1 ، ص 21 . ( 2 ) . همان ، ص 22 و 23 ؛ بصائر ، ص 216 . ( 3 ) . ص ( 38 ) 29 . ( 4 ) . نحل ( 16 ) 44 .