استاد او ، ابو الفداء اسماعيل بن كثير ، صاحب تفسيرنيز آن را تضعيف كرده ، مىگويد : « اين حديث غريب است و صرفاً براى شناخته شدن [ ضعفش ] ، آن را ياد كرديم ؛ چرا كه سندش ضعف و انقطاع دارد . » « 1 » ابن جزرى گويد : « افزون بر ضعف و انقطاع حجت نمىباشد » ؛ [ 1 / 164 ] حافظ ابوعمرودانى آن را به‌گونهء صحيح ، از حديث ابو روق از ضحاك از ابن عباس روايت كرده است كه جبرئيل به پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم اين گونه آموخت : « بگو : " أعوذ باللَّه من الشيطان الرجيم " » ، سپس گفت : « بگو : " بسم اللَّه الرحمان الرحيم " . » ابن جزرى گويد : « مقصود آن است كه در روايات بى شمارِ متواتر از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم دربارهء استعاذه براى قرائت و ديگر كاربردهاى استعاذه ، لفظ " أعوذ " نقل شده است . اين همان است كه خداى تعالى او را بدان فرمان داده و آن را به حضرت آموخته است : « وَ قُلْ رَبِّ أَعُوذُ بِكَ مِنْ هَمَزاتِ الشَّياطِينِ . وَ أَعُوذُ بِكَ رَبِّ أَنْ يَحْضُرُونِ » « 2 » ؛ « قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ » « 3 » ؛ « قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ » « 4 » ؛ از زبان موسى عليه السلام مىگويد : « أَعُوذُ بِاللَّهِ أَنْ أَكُونَ مِنَ الْجاهِلِينَ » « 5 » ؛ « إِنِّي عُذْتُ بِرَبِّي وَ رَبِّكُمْ » « 6 » ؛ از زبان مريم عليها السلام مىگويد : « أَعُوذُ بِالرَّحْمنِ مِنْكَ » « 7 » . » [ 1 / 165 ] مسلم با سند خود به ابو سعيد خدرى از زيد بن ثابت ، در ضمن حديثى ، روايت كرده است كه وى گفت : « پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم رو به ما كرد و فرمود : از عذاب آتش به خدا پناه بريد ( تعوّذوا باللَّه من عذاب النار ) . » گفتيم : « نعوذ باللَّه من عذاب النّار » . حضرت فرمود : « از فتنه‌هاى آشكار و پنهان به خدا پنا بريد ( تعوّذوا . . . ) . » گفتيم : « نعوذ باللَّه من الفتن ما ظهر منها و ما بطن » . حضرت فرمود : « از فتنهء دجّال به خدا پناه بريد ( تعوّذوا . . . ) » . ما نيز گفتيم : « نعوذ باللَّه من فتنة الدجّال » . « 8 »

--> ( 1 ) . ابن كثير ، ج 1 ، ص 15 . عبارت آن در تفسير ياد شده چنين است : « أستعيذ باللَّه السميع العليم . . . » ( 2 ) . مؤمنون ( 23 ) 97 و 98 . ( 3 ) . فلق ( 113 ) 1 . ( 4 ) . ناس ( 114 ) 1 . ( 5 ) . بقره ( 2 ) 67 . ( 6 ) . غافر ( 40 ) 27 . ( 7 ) . مريم ( 19 ) 18 . ( 8 ) . مسلم ، ج 8 ، ص 160 و 161 .